Khi bắt đầu hành trình chinh phục tiếng Nhật, học ngày tháng tiếng Nhật là một trong những bài học nền tảng quan trọng nhất, xuất hiện sớm trong các giáo trình như Minna no Nihongo (Bài 3, 4) hay Marugoto. Tuy nhiên, đây cũng chính là “điểm rơi” khiến hàng ngàn người học nản chí vì sự phức tạp của cách đọc Kun-yomi (đọc bản địa) và On-yomi (đọc Hán-Việt) xen kẽ, không theo quy tắc cố định.
Cập nhật cho năm 2026, bài viết này sẽ tổng hợp bảng tra cứu đầy đủ nhất, phân tích logic ghi nhớ khoa học, chỉ ra top lỗi thường gặp và cung cấp phương pháp ôn tập hiệu quả để bạn “hết sợ” ngày tháng chỉ sau 30 phút.
1. Cấu Trúc Cơ Bản: Ngày, Tháng, Tuần, Năm Trong Tiếng Nhật
Trước khi đi vào chi tiết cách đọc từng ngày, bạn cần nắm vững từ vựng khung xương:
Từ vựng
Kanji
Hiragana
Romaji
Nghĩa
Ghi chú
Tháng
月
がつ
gatsu
Tháng (khi đếm 1, 2, 3…)
Luôn dùng On-yomi gatsu.
Ngày
日
にち / か / び
nichi / ka / bi
Ngày (khi đếm 1, 2, 3…)
Quan trọng nhất: Cách đọc thay đổi liên tục.
Tuần
週
しゅう
shuu
Tuần
Dùng cho “tuần này”, “tuần sau”…
Năm
年
ねん
nen
Năm
Luôn dùng On-yomi nen.
Hôm nay
今日
きょう
kyou
Hôm nay
Từ vựng bất quy tắc (Kanji đặc biệt).
Ngày mai
明日
あした / あす / みょうにち
ashita / asu / myounichi
Ngày mai
Có 3 cách đọc tùy ngữ cảnh.
Ngày mốt
明後日
あさって
asatte
Ngày mốt
Hôm qua
昨日
きのう
kinou
Hôm qua
Từ vựng bất quy tắc.
Hôm kia
一昨日
おととい
ototoi
Hôm kia
Từ vựng bất quy tắc.
Mẹo 2026: Hãy in bảng này ra giấy A5, dán ngay màn hình máy tính hoặc đầu gường giường. Đọc to 3 lần/ngày trong 1 tuần đầu tiên.
2. “Xương Sống” Của Bài Học: 12 Tháng Trong Năm (Dễ Nhất)
Đây là phần dễ nhất vì tuân thủ quy tắc 100%: Số (On-yomi) + Gatsu (月).
Tháng
Kanji
Hiragana
Romaji
Phát âm gần Việt (Tham khảo)
1
一月
いちがつ
ichigatsu
Ít-ga-tu
2
二月
にがつ
nigatsu
Ni-ga-tu
3
三月
さんがつ
sangatsu
San-ga-tu
4
四月
しがつ
shigatsu
Xi-ga-tu (Lưu ý: không phải yongatsu)
5
五月
ごがつ
gogatsu
Go-ga-tu
6
六月
ろくがつ
rokugatsu
Ro-cu-ga-tu
7
七月
しちがつ
shichigatsu
Xi-chi-ga-tu
8
八月
はちがつ
hachigatsu
Ha-chi-ga-tu
9
九月
くがつ
kugatsu
Cu-ga-tu (Lưu ý: không phải kyugatsu)
10
十月
じゅうがつ
juugatsu
Djuu-ga-tu
11
十一月
じゅういちがつ
juuichigatsu
Djuu-ít-chi-ga-tu
12
十二月
じゅうにがつ
juunigatsu
Djuu-ni-ga-tu
💡 Bí quyết ghi nhớ tháng (Áp dụng ngay 2026):
Gom nhóm âm thanh:
Nhóm gatsu chuẩn: 1, 2, 5, 6, 7, 8, 10, 11, 12.
Nhóm bất quy tắc (Chỉ có 2 thằng): Tháng 4 (Shigatsu) và Tháng 9 (Kugatsu).
Truyện ngắn ghi nhớ 2 “thằng bạn độc đáo”:
Tháng 4 (Shi-gatsu): “Tử” (Thứ 4) -> Shi (死 – Chết) -> Nhật Bản kiêng số 4 -> Đọc Shi ngắn gọn, nhanh nhẹn như người sợ ma.
Tháng 9 (Ku-gatsu): “Cửu” (9) -> Ku (Khổ) -> Đọc Ku ngắn gọn, than vãn.
Luyện nghe – Nói theo bản nhạc: Tìm từ khóa “Japanese months song” trên YouTube (kênh Learn Japanese with JapanesePod101 hoặc Nihongo no Mori có bản rất hay, cập nhật chất lượng cao năm 2026). Hát theo 5 lần = nhớ trọn đời.
3. “Quái Thú” Thật Sự: 31 Ngày Của Tháng (Ngày / Date)
Khác với tháng, ngày (日 – Nichi/Ka/Bi) là sự kết hợp hỗn loạn giữa On-yomi (Nichi, Jitsu) và Kun-yomi (Ka, Bi, Ka). Không có công thức toán học nào áp dụng cho tất cả, bạn bắt buộc phải học thuộc lòng.
Tuy nhiên, có LOGIC NHÓM giúp giảm tải bộ nhớ 80%:
Nhóm 1: Các ngày “Đặc biệt” (Bất quy tắc hoàn toàn) – Học trước, học kỹ
Học Ngày Tháng Tiếng Nhật
Có thể bạn quan tâm: Học Nghe Tiếng Nhật Hiệu Quả Nhất Năm 2026: Từ Sơ Cấp Đến Nâng Cao, Bí Quyết “thần Thánh” Để Đạt N1, N2
Ngày
Kanji
Hiragana
Romaji
Ghi nhớ
1
一日
ついたち
tsuitachi
“Tsuki-tachi” (Mặt trăng đứng dậy – Ngày đầu tháng). Không đọc là Ichinichi (Ichinichi = khoảng thời gian 1 ngày).
2
二日
ふつか
futsuka
Futatsu (2 cái) -> Futsuka.
3
三日
みっか
mikka
Mittsu (3 cái) -> Mikka (Sokuon っ).
4
四日
よっか
yokka
Yottsu (4 cái) -> Yokka (Sokuon っ).
5
五日
いつか
itsuka
Itsutsu (5 cái) -> Itsuka.
6
六日
むいか
muika
Muttsu (6 cái) -> Muika.
7
七日
なのか
nanoka
Nanatsu (7 cái) -> Nanoka.
8
八日
ようか
youka
Yattsu (8 cái) -> Youka (Âm dài).
9
九日
ここのか
kokonoka
Kokonotsu (9 cái) -> Kokonoka.
10
十日
とおか
took a
To (10) + oka -> Tooka.
Cảnh báo 2026: 10 ngày đầu này chiếm 90% tần suất sử dụng trong giao tiếp hàng ngày (hẹn gặp, sinh nhật, deadline). Hãy viết 10 lần/từng ngày trên giấy tay trái (nếu bạn thuận tay phải) để kích hoạt não bộ.
Nhóm 2: Ngày 11 – 19 (Quy tắc: Số On-yomi + “Nichi”)
Từ ngày 11 trở đi, phần lớn tuân theo quy tắc: Số (On-yomi) + にち (Nichi). Lưu ý: Ngày 14, 20, 24 có biến thể.
Ngày
Kanji
Hiragana
Romaji
Ghi chú
11
十一日
じゅういちにち
juuichinichi
12
十二日
じゅうににち
juuninichi
13
十三日
じゅうさんにち
juusannichi
14
十四日
じゅうよっか
juuyokka
TRẤP: Không đọc juuyonnichi. Giữ nguyên Yokka của ngày 4.
15
十五日
じゅうごにち
juugonichi
16
十六日
じゅうろくにち
juurokunichi
17
十七日
じゅうしちにち
juushichinichi
18
十八日
じゅうはちにち
juuhachinichi
19
十九日
じゅうくにち
juukunichi
Nhóm 3: Ngày 20 – 31 (Quy tắc: Số On-yomi + “Nichi” / “Ka”)
Ngày
Kanji
Hiragana
Romaji
Ghi chú QUAN TRỌNG
20
二十日
はつか
hatsuka
TRẤP LỚN NHẤT: Không đọc Nijuunichi. Hatsuka = 20 ngày / 20号.
21
二十一日
にじゅういちにち
nijuuichinichi
Quay lại quy tắc chuẩn.
22
二十二日
にじゅうににち
nijuuninichi
23
二十三日
にじゅうさんにち
nijuusannichi
24
二十四日
にじゅうよっか
nijuuyokka
TRẤP: Giống ngày 14, dùng Yokka.
25
二十五日
にじゅうごにち
nijuugonichi
26
二十六日
にじゅうろくにち
nijuurokunichi
27
二十七日
にじゅうしちにち
nijuushichinichi
28
二十八日
にじゅうはちにち
nijuuhachinichi
29
二十九日
にじゅうくにち
nijuukunichi
30
三十日
さんじゅうにち
sanjuunichi
31
三十一日
さんじゅういちにち
sanjuuichinichi
4. Bảng Tổng Hợp Logic Ghi Nhớ “Thần Tốc” (Mindmap 2026)
Thay vì học vẹt, hãy hình dung cấu trúc cây thư mục sau:
Chủ đề: 【打ち合わせ日程調整】6月15日（月）プロジェクト会議について / Điều chỉnh lịch họp Cuộc họp dự án ngày 15/6 (Thứ 2)
Nội dung:
田中様 (Tên người nhận + Sama)
お世話になっております。佐藤です。 (Xin chào, tôi là Sato).
表題の件、来週の月曜日（6月15日）の午前10時から会議室Aにて打ち合わせを予定しております。 (Về việc trong tiêu đề, dự định họp vào Thứ 2 tuần sau (Ngày 15/6) từ 10h sáng tại phòng họp A.)
ご都合はいかがでしょうか。 (Thời gian của bạn thế nào?)
ご確認のほど、よろしくお願いいたします。 (Mong xác nhận, xin cảm ơn.)
佐藤太郎 (Tên bạn)
株式会社○○ (Tên công ty)
090-XXXX-XXXX
Điểm nhấn 2026: Luôn viết (日) (Ngày) và (月) (Tháng) trong ngoặc sau con số để tránh nhầm lẫn (VD: 6月15日(月) – Tháng 6 ngày 15 Thứ 2). Người Nhật rất coi trọng “Ngày trong tuần” (曜日 – Youbi).
9. Kết Nối Với Văn Hóa: Những Ngày “Đặc Biệt” Cần Nhớ Năm 2026
Học ngày tháng không chỉ để thi cử, mà để hiểu văn hóa. Năm 2026 (Reiwa 8) có các ngày lễ lớn (国民の祝日 – Kokumin no Shukujitsu) sau (Dựa trên luật ngày lễ Nhật Bản, có thể điều chỉnh bởi Happy Monday System):
Học Ngày Tháng Tiếng Nhật
Có thể bạn quan tâm: Lộ Trình Học N2 Tiếng Nhật 2026: Từ N3 Lên N2 Trong 6 Tháng – Chi Tiết, Thực Chiến, Không “học Vùi Đầu”
Ngày (2026)
Tên Gọi
Kanji
Romaji
Ý Nghĩa / Ghi Nhớ
1/1
元日
がんじつ
Ganjitsu
Ngày đầu năm (Khác Gantan 元旦 – Sáng ngày 1/1).
1/12
成人の日
せいじんのひ
Seijin no Hi
Lễ Thành Niên (Thứ 2 tuần 2 tháng 1 – Happy Monday).
2/11
建国記念の日
けんこくきねんのひ
Kenkoku Kinen no Hi
Ngày Kiến Quốc.
2/23
天皇誕生日
てんのうたんじょうび
Tennou Tanjoubi
Sinh nhật Thiên Hoàng (Ngày nghỉ bù: 2/24 nếu rơi chủ nhật).
3/20
春分の日
しゅんぶんのひ
Shunbun no Hi
Ngày Xuân Phân (Đêm ngày bằng ban ngày).
4/29
昭和の日
しょうわのひ
Showa no Hi
Ngày Showa (Bắt đầu Golden Week).
5/3
憲法記念日
けんぽうきねんび
Kenpou Kinenbi
Ngày Kiến Pháp.
5/4
みどりの日
みどりのひ
Midori no Hi
Ngày Xanh (Cây cối, thiên nhiên).
5/5
こどもの日
こどものひ
Kodomo no Hi
Ngày Thiếu Nhi (Kết thúc Golden Week).
7/20
海の日
うみのひ
Umi no Hi
Ngày Biển (Thứ 2 tuần 3 tháng 7).
8/11
山の日
やまのひ
Yama no Hi
Ngày Núi.
9/21
敬老の日
けいろうのひ
Keirou no Hi
Lễ Tôn Lão (Thứ 2 tuần 3 tháng 9).
9/23
秋分の日
しゅうぶんのひ
Shuubun no Hi
Ngày Thu Phân.
10/12
スポーツの日
スポーツのひ
Supootsu no Hi
Ngày Thể Thao (Thứ 2 tuần 2 tháng 10 – cũ là Taiiku no Hi).
11/3
文化の日
ぶんかのひ
Bunka no Hi
Ngày Văn Hóa.
11/23
勤労感謝の日
きんろうかんしゃのひ
Kinrou Kansha no Hi
Ngày Cảm Ơn Lao Động.
Mẹo học văn hóa 2026: Mỗi dịp lễ, hãy thử viết câu: “来月の祝日はNgày日です” (Ngày lễ tháng sau là ngày…). Cả ôn từ vựng, cả nắm lịch nghỉ.
10. Công Cụ & Tài Nguyên Học Tập “Chuẩn 2026” (Miễn Phí & Có Phí)
Để không bị lạc hậu, hãy trang bị ngay “bộ công cụ” sau:
📱 App Di Động (Học mọi lúc, mọi nơi)
AnkiDroid / AnkiMobile (Free/Paid):Vua lặp lại ngắt quãng (SRS). Tải deck “JLPT N5 Vocabulary – Dates & Time” hoặc tự tạo deck 31 ngày + 12 tháng + từ bất quy tắc. Cài đặt: New cards/day = 10, Reviews = 100.
Kanji Study (Free/Paid): Phần “Calendar” cho phép tap vào ngày -> hiện Kanji, Hiragana, Audio. Có chế độ Quiz “Multiple choice” và “Writing practice” (Viết Kanji tay).
Todaii Easy Japanese / NHK Easy News: Đọc bài báo thật, highlight ngày tháng -> bấm tra ngay. Học trong ngữ cảnh (Context-based learning).
Jisho.org: Tra từ điển “Thần thánh”. Gõ “1日” -> Xem ngay cả Tsuitachi và Ichinichi kèm ví dụ.
WaniKani (Paid, Free 3 levels): Hệ thống Radical -> Kanji -> Vocab cực khoa học. Level 1-3 đã cover xong Ngày/Tháng cơ bản. Phù hợp người học visual/mnemonics.
Marugoto Plus (Marugoto Online – Free): Website chính thức của Japan Foundation. Có bài “Topic 3: My Day / Topic 4: Schedule” kèm video, audio, game điền từ. Chuẩn giáo trình Marugoto A1/A2.
YouTube Kênh Uy Tín 2026:
Nihongo no Mori (Dạy JLPT N5-N1 rất dễ hiểu, có bài chuyên Dates).
Japanese Ammo with Misa (Phân tích ngữ pháp, phát âm tự nhiên).
Comprehensible Japanese (Học bằng nghe hiểu – Input hypothesis).
Tiếng Nhật Cơ Bản / Nihongo Kiso (Kênh VN giải thích rất kỹ bằng tiếng Việt).
📚 Sách Vật Lý / PDF (Cho người thích cầm nắm)
Minna no Nihongo Shokyu 1 (Bài 3, 4, 5): “Bíblos” của người học. Mua bộ 3 cuốn: Honsatsu (Sách chính), Translation & Grammar Notes (Tiếng Việt), Hyojun Mondaishu (Bài tập).
Sou Matome N5 / Speed Master N5: Ôn thi JLPT, có phần tóm tắt Ngày Tháng rất gọn.
Kanji Look and Learn (Japan Times): Học Kanji qua hình ảnh, mnemonic story. Kanji 日, 月, 年, 週, 時, 分, 秒 đều có hình vui nhộn.
11. FAQ – Câu Hỏi Thường Gặp Năm 2026 (Từ Cộng Đồng Học Viên)
Q1: “Tôi phải học Kanji ngày tháng trước hay Hiragana trước?” A:Hiragana/Romaji trước -> Kanji sau. Bạn phải nói ra được (Phát âm) mới viết được Kanji. Học Kanji 日, 月, 年, 一~十 song song. Đừng học Kanji đơn lẻ 一, 二, 三… mà không biết đọc trong từ 一日, 二日.
Q2: “Có cách nào hack não để nhớ 31 ngày không?” A: Có. Dùng Phương pháp Chuyện (Story Method) cho 10 ngày đầu: Tsuitachi (1) -> Tsui (Đôi) + Tachi (Đứng) -> “Ngày 1: Mặt trăng đôi đứng dậy”. Futsuka (2) -> Fu (Phụ) + Tsuka (Bó) -> “Ngày 2: Bó 2 củi phụ”. Mikka (3) -> Mi (Ba – tiếng Việt) + kka (Cà) -> “Ngày 3: Ba cái cà phê”. Yokka (4) -> Yo (4) + kka -> “Ngày 4: Yo-yo 4 cái”. Itsuka (5) -> It (Cà chua) + suka (Suka) -> “Ngày 5: 5 quả cà chua suka”. Muika (6) -> Mui (Mũi) + ka -> “Ngày 6: 6 cái mũi”. Nanoka (7) -> Na no (Cải nương) + ka -> “Ngày 7: 7 bó cải nương”. Youka (8) -> Yo (Dây) + u (Ứ) + ka -> “Ngày 8: 8 dây ứ”. Kokonoka (9) -> Co co (Cô cô) + no (Nở) + ka -> “Ngày 9: Cô cô nở 9 hoa”. Tooka (10) -> Too (Đổ) + ka -> “Ngày 10: Đổ 10 cái ly”. (Tự sáng tạo câu chuyện tiếng Việt của bạn sẽ nhớ lâu hơn gấp 10 lần).
Học Ngày Tháng Tiếng Nhật
Q3: “Năm 2026 viết Wareki là năm mấy?” A:Reiwa 8 (令和8年). Công thức: Năm Dương lịch – 2018 = Năm Reiwa. (2026 – 2018 = 8). Lưu ý: Tháng 1-4 năm 2026 vẫn là Reiwa 8 (Vì Reiwa bắt đầu 1/5/2019).
Q4: “Sai nhỏ về ngày tháng có ảnh hưởng lớn không?” A:RẤT LỚN. Nhầm Hatsuka (20) vs Nijuunichi (20 ngày) làm sai hợp đồng, nhầm Tsuitachi (Ngày 1) vs Ichinichi (1 ngày) làm sai deadline, nhầm Shigatsu (Tháng 4) vs Yongatsu (Sai ngữ pháp) -> Mất uy tín ngay lập tức. Năm 2026, các công ty Nhật screening rất kỹ qua bài test viết email lịch hẹn.
Q5: “Học xong ngày tháng, học gì tiếp theo?” A:Giờ phút (時・分・秒), Tuần (曜日 – Getsuyoubi… Kayoubi…), Mùa (春夏秋冬), Tần suất (毎日、毎週、毎月、毎年、時々、よく、たまに、全然). Đây là chuỗi kiến thức liền mạch trong Topic “Time”.
12. Kết Luận: Chinh Phục Ngày Tháng – Bước Đệm Vững Chắc Cho Tiếng Nhật 2026
Học ngày tháng tiếng Nhật không phải là “học vẹt 31 con số”. Đó là quá trình hệ thống hóa tư duy ngôn ngữ: Phân biệt mốc thời gian (Point in time) vs Khoảng thời gian (Duration), Phân biệt On-yomi vs Kun-yomi, Hiểu văn hóa Wareki/Seireki, và Luyện phản xạ giao tiếp thực tế.
Với bảng tra cứu đầy đủ, logic nhóm 3 cấp độ, bí quyết tránh 7 bẫy chết người, và lộ trình 7 ngày 15 phút ở trên – được cập nhật và tối ưu hóa cho bối cảnh năm 2026 – bạn đã có đủ “vũ khí” để hạ gục “quái thú” này trong tuần này.
Hành động ngay hôm nay:
Mở Anki / Lấy giấy bút.
Viết 10 ngày đầu + 12 tháng.
Đọc to 3 lần.
Đặt mục tiêu: “Tuần sau hôm nay (Ngày X tháng Y năm 2026) tôi sẽ viết được email hẹn meeting hoàn toàn bằng tiếng Nhật không tra từ điển.”
Chúc bạn học tập hiệu quả, đỗ JLPT N5/N4 nhẹ nhàng, và sớm sử dụng thành thạo tiếng Nhật trong công việc, du lịch hoặc định cư tại xứ sở Hoa Anh Đào! Ganbatte kudasai (がんばってください)!
