Tết Âm Lịch Trong Tiếng Nhật: Từ Cổ Truyền Đến Cuộc Sống Hiện Đại Năm 2026

Tết Nguyên Đán theo âm lịch – hay còn gọi phổ biến là Tết Âm Lịch – không chỉ là dịp lễ lớn nhất trong năm của người Việt Nam mà còn là một đặc điểm văn hóa chung của nhiều quốc gia Đông Á. Tuy nhiên, khi nhắc đến tiếng Nhật, khái niệm “Tết Âm Lịch” mang một sắc thái rất đặc biệt, khác biệt hoàn toàn so với Việt Nam, Trung Quốc hay Hàn Quốc. Năm 2026, khi sự giao lưu văn hóa và du lịch giữa Việt – Nhật ngày càng紧密, việc hiểu rõ về “Tết Âm lịch trong tiếng Nhật” – từ thuật ngữ, lịch sử, sự thay đổi chính sách đến cách người Nhật hiện đại nhận thức – trở nên quan trọng hơn bao giờ hết cho người học tiếng Nhật, người lao động xuất khẩu, du học sinh và các doanh nhân hai nước.

Bài viết này sẽ đi sâu vào từng khía cạnh: thuật ngữ chuyên ngành, bối cảnh lịch sử 明治维新 (Duy tân Minh Trị), sự khác biệt giữa Kyūshōgatsu (Cũ Chánh nguyệt) và Shōgatsu (Chánh nguyệt – Tết Dương lịch hiện nay), các phong tục còn lưu lại tại Okinawa/Amami, và xu hướng năm 2026.

1. Thuật Ngữ Cốt Lõi: “Kyūshōgatsu” (旧正月) – Từ Khóa Quan Trọng Nhất

Khi tra từ điển tiếng Nhật hoặc giao tiếp với người Nhật về dịp Tết theo âm lịch, từ vựng chuẩn nhất, phổ biến nhất và được dùng trong báo chí, đời thường năm 2026 là 旧正月 (Kyūshōgatsu).

1.1. Phân tích từ vựng (Kanji & Reading)

• 旧 (Kyū): Cũ, xưa, cũ kỹ. Hán Việt: Cựu.
• 正月 (Shōgatsu): Tháng Chính, tháng Giêng, Tết Nguyên Đán. Hán Việt: Chính Nguyệt.
• 旧正月 (Kyūshōgatsu): Tết Cũ / Tết Nguyên Đán Cũ / Tết Âm Lịch. Hán Việt: Cựu Chính Nguyệt.

Lưu ý quan trọng năm 2026: Tuyệt đối KHÔNG dùng từ “Inreki no Shōgatsu” (陰暦の正月) hay “Shinreki no Shōgatsu” (新暦の正月) trong giao tiếp hàng ngày. “Inreki” (Âm lịch) là thuật ngữ thiên văn/học thuật, còn “Kyūshōgatsu” là từ ngữ đời thường, mang hàm ý văn hóa.

1.2. Các từ đồng nghĩa / liên quan cần biết

Từ vựng tiếng Nhật	Đọc (Romaji)	Ý nghĩa	Ghi chú
旧正月	Kyūshōgatsu	Tết Âm Lịch (Tết Cũ)	Từ phổ biến nhất, dùng cho năm 2026.
春節	Shunsetsu	Tết Xuân (Spring Festival)	Dùng khi nói về Tết Trung Quốc, Việt Nam, Hàn Quốc, Singapore… Mang sắc thái quốc tế.
旧暦正月	Kyūreki Shōgatsu	Chánh nguyệt theo Cũ lịch	Trang trọng hơn, dùng trong văn bản, lịch sử, báo cáo.
正月	Shōgatsu	Tết Dương lịch (Tháng 1 Dương)	Mặc định hiện nay ở Nhật Bản. Nếu nói “Shōgatsu” đơn độc năm 2026 là指 1/1 – 3/1 Dương lịch.
お正月	Oshōgatsu	Tết (Dương lịch) – Có tiền tố tôn kính	Dùng hàng ngày cho Tết Dương lịch.

2. Lịch Sử: Tại Sao Nhật Bản Không Lễ Tết Âm Lịch Toàn Quốc? (Cú Ngã Của 明治维新)

Để hiểu rõ “Tết Âm lịch trong tiếng Nhật” ngày nay, bắt buộc phải quay ngược lịch sử đến năm 1873 (Meiji 6) – năm Nhật Bản chính thức hủy bỏ âm lịch (Cũ lịch – Kyūreki) và áp dụng Dương lịch (Mới lịch – Shinreki/Gregorian).

2.1. Trước 1873: Nhật Bản Cũng Lễ Tết Âm Lịch

Trước thời kỳ Minh Trị, Nhật Bản sử dụng Tenpō-reki (天保暦) – một loại âm dương lịch cải tiến từ lịch Trung Quốc. Tết Nguyên Đán (Shōgatsu) được tổ chức trọng thể, giống hệt văn hóa Việt Nam/Trung Quốc ngày nay: cúng tổ tiên, ăn Osechi (cỗ Tết), đi chùa (Hatsumōde), phát tiền lì xì (Otoshidama), treo Kadomatsu, Shimenawa.

2.2. Quyết Định Sáng 9/11/1873 (Dương Lịch) = 30/12/1872 (Âm Lịch)

Có thể bạn quan tâm: Tết Tiếng Nhật 2026: Lịch, Ý Nghĩa, Truyền Thống Và Điểm Đến Nên Đến

Chính phủ Minh Trị, trong phong trào “Bunmei Kaika” (Văn minh khai hóa – Học tập phương Tây), ban hành Đạo lệnh số 337 (Daijōkan Fukoku):

“Tự ngày 1 tháng 1 năm Meiji 6 (1873) sẽ dùng lịch phương Tây (Dương lịch). Ngày 3 tháng 12 năm Meiji 5 (Âm lịch) sẽ đổi thành ngày 1 tháng 1 năm Meiji 6.”

Hệ quả khổng lồ:

1. Năm Meiji 5 (1872) chỉ có 12 tháng âm lịch, thiếu tháng 13 (nhuận) -> Năm đó ngắn hơn bình thường.
2. Tết Âm lịch (Kyūshōgatsu) bị bãi bỏ làm ngày nghỉ lễ chính thức toàn quốc.
3. Tết Dương lịch (Shin Shōgatsu / Gantan) trở thành ngày lễ lớn nhất.

2.3. Lý Do Chính Trị & Kinh Tế

• Hòa nhập quốc tế: Để ngang hàng các cường quốc phương Tây, cần thống nhất lịch pháp hành chính, ngoại giao, thương mại.
• Kiểm soát tài chính: Lịch âm dương phức tạp, có tháng nhuận khiến ngân sách nhà nước, trả lương quân đội, thuế khó quản lý. Dương lịch chuẩn xác, dễ tính toán.
• Triết lý “Đi ra Á, nhập Âu” (Datsu-A Nyū-Ō): Coi trọng văn hóa phương Tây, xem lịch âm là “cũ kỹ”, “phong kiến”.

2.4. Sự Kháng Cự Và “Tết Lén” (Kakure Kyūshōgatsu)

Việc đổi lịch xảy ra quá vội (thông báo trước chỉ 23 ngày!). Nhân dân, nhất là nông dân, không kịp thích ứng. Nhiều vùng quê vẫn lén tổ chức Tết Âm lịch (gọi là 隠れ旧正月 – Kakure Kyūshōgatsu – Tết Cũ bí mật) song song với Tết Dương lịch chính thức. Tình trạng “hai Tết” kéo dài nhiều thập kỷ, đặc biệt tại vùng nông thôn và Okinawa.

3. Kyūshōgatsu (旧正月) Vs Shōgatsu (正月): So Sánh Chi Tiết Năm 2026

Đây là phần cốt lõi để người học tiếng Nhật (đặc biệt là người Việt) tránh nhầm lẫn chết người khi giao tiếp năm 2026.

Tiêu Chí	Kyūshōgatsu (旧正月) – Tết Âm Lịch	Shōgatsu / Oshōgatsu (正月/お正月) – Tết Dương Lịch
Ngày diễn ra năm 2026	Ngày 17/02/2026 (Nhâm Ngọ – Tết Nguyên Đán Giáp Ngọ)	Ngày 01/01/2026 (Thứ 4)
Ngày nghỉ chính thức?	KHÔNG (Ngày làm việc bình thường, trừ Okinawa một số nơi).	CÓ (Nghỉ Tết từ ~29/12 đến 3/1 – Shōgatsu Yasumi).
Tên gọi phổ biến	Kyūshōgatsu, Shunsetsu (khi nói về Tết Trung/Việt/Hàn).	Shōgatsu, Oshōgatsu, Gantan (元旦 – ngày 1/1).
Phong tục chính	Ăn Soba (Toshikoshi Soba – vẫn giữ ngày 31/12 Dương), ăn Mochi, cúng tổ tiên (ít phổ biến hơn Tết Dương).	Ăn Osechi Ryōri (御節料理), uống Otoso (御屠蘇), Hatsumōde (初詣 – Đi chùa đầu năm), Otoshidama (お年玉 – Tiền lì xì), Nengajō (年賀状 – Thiệp chúc Tết).
Trang trí	Hầu như không trang trí đặc biệt ở nhà người Nhật bản thổ.	Kadomatsu (門松), Shimenawa (注連縄), Kagami Mochi (鏡餅).
Đối tượng lễ tết	Người Okinawa, Amami, người Việt/Trung/Hàn sinh sống tại Nhật, một số gia đình truyền thống vùng sâu.	Toàn thể 125 triệu dân Nhật Bản.
Báo chí/Thời tiết năm 2026	Dự báo thời tiết “Kyūshōgatsu”, tin tức du lịch Tết Trung/Việt/Hàn.	Chương trình đặc biệt “Shōgatsu Tokuban”, chiến dịch bán hàng “Hatsuuri” (初売り).

Mẹo ghi nhớ cho người Việt năm 2026:
Người Nhật chúc “Akemashite Omedetō Gozaimasu” (明けましておめでとうございます) chỉ vào ngày 1/1 Dương lịch.
Nếu bạn chúc câu này vào ngày 17/2/2026 (Tết Âm Lịch) với người Nhật bản thổ, họ sẽ ngạc nhiên: “À, hôm nay là Kyūshōgatsu à? Chúc mừng Tết Cũ nhé” (và họ không hề nghỉ làm).

4. “Shunsetsu” (春節) – Từ Khóa Cho Tết Quốc Tế (Trung, Việt, Hàn)

Năm 2026, với lượng lớn khách du lịch nhập cảnh (Inbound) và cộng đồng người nước ngoài sinh sống tại Nhật, từ 春節 (Shunsetsu) xuất hiện cực kỳ nhiều trên báo chí, quảng cáo, biển hiệu tại sân bay, khu thương mại.

4.1. Phân biệt Kyūshōgatsu vs Shunsetsu

Có thể bạn quan tâm: Tết Nguyên Đán Trong Tiếng Nhật: Từ Từ Vựng, Văn Hóa Đến Xu Hướng Chào Tết Năm 2026

• Kyūshōgatsu (旧正月): Nhấn mạnh lịch sử, lịch pháp, nội bộ Nhật Bản. “Tết Cũ của chúng ta xưa kia” hoặc “Tết theo lịch cũ”.
• Shunsetsu (春節): Nhấn mạnh văn hóa, dân tộc, quốc tế. “Lễ hội Mùa Xuân” – tên gọi chung cho Tết Nguyên Đán của Trung Quốc (Chūgoku Shunsetsu), Việt Nam (Bettonamu Shunsetsu), Hàn Quốc (Kankoku Shunsetsu/Seollal), Singapore, Malaysia…

4.2. Ứng Dụng Thực Tế Năm 2026

• Du lịch/Bán lẻ: “Shunsetsu Seeru (春節セール)” – Chương trình giảm giá dịp Tết Xuân (nhắm vào khách Trung/Việt/Hàn).
• Báo chí: “Shunsetsu de Nihon ni Kita Gaikokujin” (外国人が春節で日本に来た – Người nước ngoài đến Nhật đón Tết Xuân).
• Không dùng: “Kyūshōgatsu Seeru” (khi nhắm khách quốc tế), vì người Nhật hiểu đó là giảm giá cho “Tết Cũ của Nhật” (không tồn tại).

5. Okinawa Và Quần Đảo Amami: “Người Giữ Lửa” Tết Âm Lịch Tại Nhật Bản

Nếu bạn đến Okinawa (沖縄) hoặc Amami (奄美大島) vào ngày 17/02/2026, bạn sẽ thấy một “Nhật Bản khác” – nơi Tết Âm lịch (Kyūshōgatsu) vẫn là ngày lễ lớn, thậm chí quan trọng hơn Tết Dương lịch ở một số đảo.

5.1. Tên Gọi Địa Phương

• Okinawa: Sōgwachi (ソーグヮチ) hoặc Kyūshōgatsu (旧正月). “Sō” (正 – Chính) + “Gwachi” (月 – Nguyệt/Tháng). Phát âm bản địa (Uchinaaguchi).
• Amami: Hōgatsu (ホーガツ) hoặc Kyūshōgatsu.

5.2. Văn Hóa Tết Âm Lịch Đặc Sắc Tại Okinawa (Năm 2026)

1. Ngày Nghỉ Lễ Chính Thức: Nhiều cơ quan công, trường học, ngân hàng tại Okinawa nghỉ làm vào ngày 17/02/2026 (Tết Âm Lịch) hoặc cho nghỉ bù. Đây là đặc quyền địa phương (Chihō Jichi).
2. Cúng Tố (Uchikabi – ウチカビ): Đốt giấy tiền (Uchikabi – giấy vàng có đục lỗ vuông) cho tổ tiên. Rất giống văn hóa Việt Nam/Trung Quốc.
3. Ăn Mochi (Muchi – ムーチー): Bánh nếp cuốn trong lá dạ hương (Gettō – 月桃), hấp. Ăn ngày 8/12 Âm lịch (Kāchibī – カーチビ) để cầu an khỏe, trừ tà ma. Năm 2026 rơi vào khoảng đầu tháng 1/2026 Dương lịch.
4. Tết Đêm 30 (Tushibī – トゥシビー): Đêm giao thừa âm lịch. Gia đoàn sum họp, ăn Champuru (xào tạp), Rafute (thịt heo kho), Sōki Soba.
5. Hatsumōde (Hatsumōdē – ハツモウデー): Đi chùa/chùa thần (Utaki – 御嶽) vào sáng mùng 1 Âm lịch.

Lời khuyên năm 2026: Nếu du lịch Okinawa dịp Tết Âm Lịch (17/2/2026), hãy đặt khách sạn sớm từ ngay bây giờ (cuối 2025). Giá phòng tăng 2-3 lần, vé máy bay kè cạn. Người Okinawa coi đây là “Tết Chính Chánh” (Hon Shōgatsu).

6. Người Việt Nam Tại Nhật Bản: Tổ Chức Tết Âm Lịch Năm 2026 Như Thế Nào?

Cộng đồng người Việt tại Nhật (khoảng 500.000+ người tính đến 2025, dự báo tăng 2026) là lực lượng giữ gìn văn hóa Tết Âm Lịch sôi động nhất ngoài Okinawa.

6.1. Thách Thức: “Không Nghỉ Lễ, Làm Việc Bình Thường”

Năm 2026, Tết Âm Lịch rơi vào Thứ 3, ngày 17/02/2026.

• Thứ 2 (16/2 – Tất Niên): Làm việc bình thường.
• Thứ 3 (17/2 – Mùng 1): Làm việc bình thường.
• Thứ 4 (18/2 – Mùng 2): Làm việc bình thường.

6.2. Giải Pháp Của Cộng Đồng Năm 2026

1. Xin Nghỉ Phép (Nenkyū – 有給休暇): Đa số kỹ thuật viên, thực tập sinh, du học sinh xin nghỉ 3-5 ngày (từ Thứ 2 đến Thứ 6 hoặc Thứ 7) để về quê hoặc sum họp tại Nhật.
2. Tổ Chức “Tết Hội” (Tetsu-kai – 鉄会/ベトナム祭) Vào Cuối Tuần Gần Nhất:
   • Tuần trước: Thứ 7, CN (14-15/02/2026) – Các hội liên hiệp sinh viên, hội người Việt các tỉnh tổ chức Tết hội lớn tại Tokyo (Ueno, Ikebukuro), Osaka (Tsuruhashi, Namba), Aichi, Fukuoka.
   • Tuần sau: Thứ 7, CN (21-22/02/2026) – Các hội đồng bào theo khu vực (Kanto, Kansai, Tokai) tổ chức năm mới.
3. Mua Sắm Tết Online (Rakuten, Amazon JP, Shopee JP, các web Việt tại Nhật):
   • Hàng hóa: Bánh chưng, bánh tét, dưa hành, mứt, hoa mai/đào nhân tạo, lì xì, trang trí.
   • Lưu ý 2026: Đơn hàng đặt trước Tết 1-2 tuần thường bị chậm do lượng đơn폭주 (tăng vọt). Nên đặt trước tuần 3/1 hoặc 4/1/2026.
4. Giao Lưu Văn Hóa: Nhiều trường Nhật, công ty lớn (có nhân viên Việt) cho phép trang trí góc Tết, chia sẻ bánh chưng, giải thích “Kyūshōgatsu” cho đồng nghiệp Nhật. Đây là xu hướng DEI (Diversity, Equity, Inclusion) mạnh năm 2026.

6.3. Câu Nói Tiếng Nhật “Chuẩn Không Cần Chỉnh” Cho Tết Việt Năm 2026

Có thể bạn quan tâm: Tết Tiếng Nhật Là Gì? Toàn Tập Văn Hóa, Nghĩa Lễ, Ẩm Thực Và Xu Hướng Chào Đón Năm Mới 2026 Tại Nhật Bản

• Chúc Tết người Nhật (biết bạn là người Việt):
  > “Bettonamu no Kyūshōgatsu, Omedetō Gozaimasu! Kotoshi mo Yoroshiku Onegai Shimasu.”
  > (ベトナムの旧正月、おめでとうございます！今年もよろしくお願いします。)
  > Chúc mừng Tết Âm Lịch Việt Nam! Năm nay cũng mong được hợp tác tốt.
• Chúc bạn bè Việt (Tiếng Nhật thân mật):
  > “Akeome! Kyūshōgatsu da ne. Issho ni Mochi tabeyō!” (Tiếng lóng: Akeome = Akemashite Omedetō).
  > Chúc mừng năm mới! Hôm nay Tết Cũ nhỉ. Cùng ăn Mochi nào! (Văn hóa ăn Mochi ngày Tết là chung).

7. Văn Hóa “Osechi” Vs “Cỗ Tết Việt”: So Sánh Ẩm Thực Năm 2026

Để hiểu sâu “Tết trong tiếng Nhật”, không thể bỏ qua so sánh cỗ ăn Tết – biểu tượng văn hóa rõ nét nhất.

Món Ăn / Yếu Tố	Nhật Bản: Osechi Ryōri (おせち料理) – Tết Dương Lịch	Việt Nam: Cỗ Tết Âm Lịch
Hình thức	Hộp vở gỗ sơn mài (Jūbako – 重箱) 3-5 tầng. Mỗi tầng, mỗi ô một món.	Mâm cỗ tròn/vuông, bày lên bàn thờ & bàn ăn. Không hộp tầng.
Triết lý	“Để bếp nghỉ” (Hōchō o yasumeru). Chuẩn bị trước Tết, không đun nấu ngày Tết. Bảo quản nhờ muối, đường, giấm cao.	Ăn nóng, ăn tươi. Nấu ngày 30, sáng mùng 1. Ưu tiên hương vị cân bằng (ngọt, mặn, chua, cay).
Món biểu tượng	Kazunoko (Trứng cá comb – con cái nhiều), Kuromame (Đậu đen – chăm chỉ khỏe), Tazukuri (Cá mồi kho – vụ mùa), Kohaku Kamaboko (Chả cá đỏ trắng – may mắn), Datemaki (Trứng cuốn – tri thức), Kuri Kinton (Khoai môn hạt dẻ – vàng bạc).	Bánh Chưng/Bánh Tét (Trời đất), Giò Chả (Thịnh vượng), Dưa Hành/Món Chua (Cân bằng), Canh Khổ Qua/Măng (Khổ qua = “Khổ qua”, Măng = “Mạnh”), Thịt Kho Trứng/Đậu (Sum vầy).
Đồ uống	Otoso (御屠蘇) – Rượu thuốc ngọt uống ngày 1/1 để trừ tà khí. Ozōni (お雑煮) – Canh Mochi (bắt buộc).	Rượu đế/Nếp, Trà, Nước mía, Soda. Không có món “bắt buộc” như Ozōni.
Tiền Lì Xì	Otoshidama (お年玉) – Đ넣 vào túi nhỏ đẹp (Pochibukuro). Cho con cháu, trẻ em. Số tiền quy ước theo tuổi.	Lì Xì / Mừng Tuổi – Đ넣 vào phong bao đỏ. Cho trẻ em, người già. Số tiền linh hoạt, ưu tiên số lẻ (chẵn/lẻ tùy địa phương).
Năm 2026 Trend	Osechi đặt online (Rakuten, Takashimaya) từ tháng 10/2025. Giá 20.000 – 100.000 Yen. Xu hướng: Osechi cá nhân (1 người), Osechi végân, Osechi ít muối/đường.	Bánh chưng mua sẵn (công nghiệp/handmade), Bánh chưng nướng (chiên), Bánh chưng vegan. Xu hướng: Gói gọn, bảo quản lâu, đóng hộp quà tặng đẹp.

8. Tết Âm Lịch Trong Ngôn Ngữ Học & Kỳ Thi (JLPT, EJU, NAT-TEST) Năm 2026

Nếu bạn đang ôn thi tiếng Nhật năm 2026, chủ đề “Kyūshōgatsu / Shunsetsu / Kyūreki” xuất hiện khá nhiều ở các kỹ năng:

8.1. Từ Vựng (Moji Goi) – N3, N2

• Kanji: 旧 (Kyū), 正月 (Shōgatsu), 春節 (Shunsetsu), 陰暦 (Inreki), 陽暦 (Yōreki), 新暦 (Shinreki), 節分 (Setsubun – Lễ phân chia mùa, thường liền trước Tết).
• Câu hỏi điển hình: “旧正月を何と読みますか。” (Đọc “Kyūshōgatsu” – Không đọc “Kyūshōgetsu”).
• Từ trái nghĩa: 旧正月 (Kyūshōgatsu) ↔ 新正月 / 陽暦正月 (Shin Shōgatsu / Yōreki Shōgatsu).

8.2. Nghe Hiểu (Chōkai) – N2, N1

• Tình huống: Cuộc hội thoại giữa người Việt và người Nhật.
  • Người Việt: “Sensei, Kyūshōgatsu wa yasumi desu ka?” (Thưa thầy, Tết Cũ có nghỉ không?)
  • Người Nhật: “Iie, futsū no heijitsu desu yo. Okinawa dake desu ne.” (Không, ngày làm việc bình thường thôi. Chỉ có Okinawa thôi.)
• Tin tức (News): “Kyō wa Chūgoku no Shunsetsu desu. Kūkō wa kaigai ryokōkyaku de konde imasu.” (Hôm nay là Tết Xuân Trung Quốc. Sân bay đông đúc khách du lịch quốc tế.)

8.3. Đọc Hiểu (Dokkai) – N2, N1

• Chủ đề bài đọc: “Lịch sử cải lịch Meiji”, “Văn hóa Okinawa”, “Sự khác biệt Tết Việt – Nhật”, “Tác động của Shunsetsu đến kinh tế Nhật (Inbound)”.
• Từ khóa scanning: 明治改暦 (Meiji Kaireki – Cải lịch Meiji), 太陽暦 (Taiyōreki – Dương lịch), 太陰暦 (Taiinreki – Âm lịch), 季節感 (Kisetsukan – Cảm giác mùa).

8.4. Viết (Sakubun) / Nói (Kaiwa) – Chủ đề gợi ý 2026

• “Văn hóa Tết của đất nước bạn (Kyūshōgatsu/Shunsetsu) so với Shōgatsu của Nhật.”
• “Kinh nghiệm xin nghỉ phép (Nenkyū) để về nước ăn Tết.”
• “Sự thay đổi cách ăn Tết của người trẻ Nhật (Không ăn Osechi, đi du lịch, ăn ngoài).”

9. Xu Hướng Năm 2026: “Tết Âm Lịch” Trong Bối Cảnh Nhật Bản Hiện Đại

Năm 2026 (Giáp Ngọ) đánh dấu một số xu hướng mới liên quan đến từ khóa này:

9.1. “Inbound Shunsetsu” (インバウンド春節) – Cơ Hội Vàng Cho Kinh Tế

• Sau COVID, năm 2024-2025 đã thấy hồi phục mạnh. Năm 2026 dự báo lượng khách du lịch Tết Xuân (Trung, Hàn, Việt, Đài Loan, HK, Macau) đạt mức kỷ lục.
• Từ khóa Marketing: “Shunsetsu Campaign”, “Shunsetsu Tax-free”, “Shunsetsu Limited Goods”.
• Lưu ý: Không dùng từ “Kyūshōgatsu Campaign” cho khách quốc tế.

9.2. Người Nhật Trẻ “Khám Phá” Kyūshōgatsu

Có thể bạn quan tâm: Tết Nguyên Đán Tiếng Nhật Là Gì? Từ Vựng, Cách Chúc, Văn Hóa & Xu Hướng 2026 Chi Tiết Nhất

• Xu hướng Retro / Shōwa Retro làm người trẻ (Gen Z, Millennials) quan tâm đến “Kyūreki” (Cũ lịch) và “Nijūshisekki” (24 tiết khí).
• Các app Lịch Nhật (như “Jolte”, “TimeTree”, “Google Calendar” cài đặt Nhật Bản) năm 2026 mặc định hiển thị Âm lịch (Kyūreki) & 24 tiết khí bên cạnh Dương lịch.
• Sách “Kyūreki Kurashi” (Cũ lịch & Cuộc sống) bán chạy: Hướng dẫn ăn theo mùa, trồng cây, chăm sóc sức khỏe theo Âm lịch.

9.3. Vấn Đề Lao Động & Nhân Sự (Quan Trọng Cho Xuất Khẩu Lao Động)

• Năm 2026, Tết Âm Lịch rơi giữa tuần (Thứ 3).
• Luật Lao động Nhật Bản: Không quy định nghỉ Tết Âm Lịch.
• Thực tế: Các công ty có nhiều nhân viên Việt/Trung/Hàn thường có quy định nội bộ:
  • Cho nghỉ không lương.
  • Cho đổi ca (Shift).
  • Cho dùng ngày phép năm (Nenkyū) ưu tiên dịp này.
  • Một số công ty tiên phong (IT, Startup, Doanh nghiệp có tư duy DEI) cấp 1 ngày nghỉ có lương “Quốc tế Tết Nguyên Đán”.
• Lời khuyên: Hỏi rõ “Kyūshōgatsu no Kyūka Seido” (Chế độ nghỉ Tết Cũ) ngay khi phỏng vấn/ký hợp đồng năm 2026.

9.4. Setsubun (節分) – “Tết Phân Chia Mùa” Ngay Trước Kyūshōgatsu

• Năm 2026: Setsubun rơi vào ngày 3/2/2026 (Thứ 2).
• Đây là ngày “Oni wa Soto, Fuku wa Uchi” (Quỷ ra ngoài, Phúc vào trong) – ném đậu đen (Mamemaki), ăn Ehōmaki (Cuộn may mắn) quay về hướng Hàn Nam (Hinoe-Tora – 丙寅).
• Nhiều người Việt nhầm Setsubun là Tết Âm Lịch. Phân biệt rõ:
  • Setsubun = Ngày 3/2/2026 (Dương lịch) – Lễ hội dân gian Nhật.
  • Kyūshōgatsu = Ngày 17/2/2026 (Dương lịch) – Tết Nguyên Đán Âm lịch.

10. Bảng Tra Cứu Nhanh: Các Năm Tết Âm Lịch (Kyūshōgatsu) Gần Đây (Dương Lịch)

Để lập kế hoạch năm 2026 và các năm sau:

Năm Âm Lịch	Can Chi	Ngày Mùng 1 Tết (Dương Lịch)	Ngày Giao Thừa (Dương Lịch)	Ghi Chú
2024	Giáp Thìn	10/02/2024 (Thứ 6)	09/02/2024	Năm qua.
2025	Ất Tỵ	29/01/2025 (Thứ 3)	28/01/2025	Năm tới (so với hiện tại 2024, nhưng là “năm trước” so với 2026).
2026	Giáp Ngọ	17/02/2026 (Thứ 3)	16/02/2026 (Thứ 2)	NĂM HIỆN TẠI (THEO YÊU CẦU BÀI VIẾT).
2027	Đinh Mùi	06/02/2027 (Thứ 6)	05/02/2027
2028	Mậu Thân	26/01/2028 (Thứ 3)	25/01/2028
2029	Kỷ Dậu	13/02/2029 (Thứ 2)	12/02/2029
2030	Canh Tuất	03/02/2030 (Thứ 7)	02/02/2030

Lưu ý năm 2026: Tết Giáp Ngọ (17/2) cách Tết Dương lịch (1/1) 47 ngày. Khoảng cách khá lớn, dễ nhầm lẫn nếu không nắm rõ lịch.

11. Hướng Dẫn Viết Email/Xin Nghỉ Tết Âm Lịch Bằng Tiếng Nhật (Mẫu Năm 2026)

Dành cho kỹ thuật viên, thực tập sinh, nhân viên văn phòng cần xin nghỉ Tết Âm Lịch 2026 (17/02 – 21/02 hoặc dài hơn).

Mẫu 1: Xin Nghỉ Phép Năm (Nenkyū) – Trang Trọng

Tiêu đề: 【有給休暇申請】ベトナム旧正月（テト）に伴う休暇希望の件（氏名・部署）

Nội dung:

部長　〇〇様

いつもお世話になっております。〇〇部の〇〇（氏名）です。

ベトナムの最大の伝統行事である旧正月（テト・ベトナム語でTết Nguyên Đán）を迎えるにあたり、帰省および家族との時間を過ごすため、下記の通り有給休暇を申請したく存じます。

【休暇希望期間】
2026年2月16日（月）～ 2026年2月20日（金）　計5日間
※2月17日（火）が旧正月の元日（ガンタン）にあたります。

業務引き継ぎについては、〇〇さん（同僚）に依頼済みで、マニュアルも共有済みです。期間中、緊急の連絡は携帯電話（090-xxxx-xxxx）にて対応可能です。

ご検討のほど、何卒よろしくお願い申し上げます。

〇〇 〇〇（印）

Mẫu 2: Xin Đổi Ca / Nghỉ Không Lương (Cho Thực Tập Sinh/Kỹ Thuật Viên Có Hạn Chế Nghỉ Phép)

Tiêu đề： 【シフト相談・休暇希望】ベトナム旧正月（2月17日）に伴う勤務調整のお願い

Nội dung:

店長／責任者　〇〇様

お疲れ様です。〇〇です。

来月、ベトナムの旧正月（2026年2月17日火曜日）がございます。母国の最も重要な祝日であり、家族と過ごす習慣があるため、以下の通りシフト調整をお願いしたくご相談させていただきます。

希望：
① 2月16日（月）夜勤～17日（火）明け休み　→　休みにしたい
② または 2月17日（火）終日 欠勤（無給） または 有給消化（残日数確認中）

同期の〇〇さんとは相談済みで、代わりに私が〇月〇日の休日出勤を引き受ける調整も可能です。
チームのシフトに支障がないよう最大限調整しますので、ご検討いただけますと幸いです。

よろしくお願いいたします。

12. Kết Luận: “Kyūshōgatsu” – Cầu Nối Văn Hóa Giữa Việt – Nhật Năm 2026

Tóm lại, “Tết Âm lịch trong tiếng Nhật” năm 2026 không chỉ là một từ vựng đơn lẻ “Kyūshōgatsu” (旧正月).

Đó là một hệ sinh thái ngôn ngữ – văn hóa – lịch sử – xã hội phức tạp:

1. Về mặt ngôn ngữ: Phân biệt rõ Kyūshōgatsu (Tết Cũ của Nhật/Ngày làm việc bình thường), Shōgatsu (Tết Dương lịch – Ngày nghỉ lớn nhất), Shunsetsu (Tết Xuân Quốc tế – Trung/Việt/Hàn), Sōgwachi (Tết Âm Lịch Okinawa).
2. Về mặt lịch sử: Hiểu được cú ngã năm 1873 (Meiji 6) để thấu hiểu tại sao người Nhật bản thổ hôm nay không nghỉ Tết Âm lịch.
3. Về mặt thực tiễn năm 2026: Tết rơi thứ 3 (17/02). Cần lập kế hoạch xin phép, mua sắm, đặt vé sớm. Tận dụng xu hướng “Inbound Shunsetsu” nếu làm kinh doanh/du lịch.
4. Về mặt giao tiếp: Biết chúc Tết đúng người, đúng lúc, đúng ngữ cảnh (Akemashite cho 1/1 Dương; Kyūshōgatsu Omedetō cho 17/2 Âm).
5. Về mặt con người: Tôn trọng sự khác biệt. Người Nhật bảo lưu Tết Dương lịch như một bản sắc quốc gia; Người Việt/Okinawa/Trung/Hàn bảo lưu Tết Âm lịch như gốc rễ dân tộc. Sự giao thoa năm 2026 tại các Tết hội, nơi làm việc, phố thị Tokyo/Osaka chính là minh chứng cho “Đa văn hóa Kyōsei” (多文化共生 – Đa văn hóa cộng sinh) đang nở rộ.

Hy vọng bài viết chi tiết hơn 2500 chữ này trở thành tài liệu tra cứu “bàn tay” (Handbook) đáng tin cậy cho bạn trong năm 2026 – năm Giáp Ngọ – năm của sự vươn mình, phát triển và kết nối sâu sắc hơn giữa Việt Nam và Nhật Bản.

Chúc bạn một năm 2026 tràn đầy may mắn, thành công trong học tập, công việc và sum vầy hạnh phúc dịp Tết Âm Lịch (Kyūshōgatsu) sắp tới!

ベトナムの旧正月（テト）、おめでとうございます！
2026年も、皆様にとって実り多き一年となりますように。