Vì sao phải học phát âm Hiragana trước tiên?

Nếu bạn mới bắt đầu học tiếng Nhật, điều đầu tiên bạn cần làm không phải học ngay ngữ pháp phức tạp hay học thuộc hàng trăm từ vựng khó, mà là học thật chắc cách phát âm bảng chữ cái tiếng Nhật Hiragana. Hiragana là một trong hai hệ thống chữ viết cơ bản nhất của tiếng Nhật, bên cạnh Katakana. Mọi câu tiếng Nhật viết bằng chữ Hán Kanji đều cần có Hiragana đi kèm để tạo thành một câu hoàn chỉnh, dễ hiểu và đúng ngữ pháp. Khi bạn đọc được Hiragana một cách trôi chảy, bạn sẽ đọc được biển hiệu, thực đơn, tin nhắn, truyện tranh, sách báo và rất nhiều tài liệu tiếng Nhật thực tế khác.

Nhiều người Việt Nam khi mới học tiếng Nhật thường có thói quen học phát âm theo tiếng Việt một cách máy móc. Ví dụ, họ thấy chữ か thì đọc là “ka”, thấy chữ さ thì đọc là “sa” và nghĩ thế là xong. Tuy nhiên, tiếng Nhật có những quy tắc phát âm riêng mà tiếng Việt không có, và cũng có những âm nghe giống tiếng Việt nhưng cách đặt lưỡi, cách mở miệng, độ dài âm lại hoàn toàn khác. Nếu học sai ngay từ đầu, sau này bạn sẽ rất khó sửa, và người Nhật sẽ khó hiểu bạn dù bạn có cố gắng đến đâu.

Bài viết này sẽ hướng dẫn bạn cách phát âm bảng chữ cái tiếng Nhật Hiragana một cách chi tiết nhất, từ 46 chữ Hiragana cơ bản, đến các chữ có dấu Dakuten và Handakuten, đến các âm ghép Yoon, âm kéo dài, âm gấp, và những ngoại lệ quan trọng như は, を, へ. Bạn sẽ được học cách phát âm từng chữ theo phiên âm tiếng Việt dễ hiểu, cách luyện tập từng bước, những lỗi sai phổ biến của người Việt, và lộ trình học hiệu quả trong 7 ngày, 14 ngày và 30 ngày. Hãy đọc chậm, luyện đọc to thành tiếng, và lặp lại nhiều lần. Phát âm là kỹ năng cần luyện bằng miệng và tai, không chỉ bằng mắt.

Hiragana là gì và nguyên tắc phát âm chung của tiếng Nhật

Hiragana (ひらがな) là hệ thống chữ viết được tạo ra từ chữ Hán viết theo dạng thảo thư, có nét cong mềm mại, uyển chuyển. Hiragana dùng để viết các từ gốc tiếng Nhật, viết trợ từ, viết cách đọc của Kanji và viết các từ mà Kanji không thể biểu diễn được. Trong khi Katakana (カタカナ) có nét thẳng, góc cạnh và dùng để viết từ ngoại lai, tên nước, tên người nước ngoài, thì Hiragana mang cảm giác mềm mại, thân thiện và là nền tảng của mọi văn bản tiếng Nhật.

Nguyên tắc phát âm quan trọng nhất của tiếng Nhật là: mỗi chữ Hiragana thường chỉ phát ra một âm tiết duy nhất, rất rõ ràng và ngắn gọn. Tiếng Nhật không có phụ âm cuối như tiếng Việt trong nhiều trường hợp, không có thanh điệu lên xuống như tiếng Việt, và không có các cụm phụ âm phức tạp như “tr”, “ng”, “ngh” trong tiếng Việt. Âm tiết tiếng Nhật thường có cấu trúc là nguyên âm đơn, hoặc phụ âm + nguyên âm. Ví dụ: a, i, u, e, o là nguyên âm đơn. Ka, ki, ku, ke, ko là phụ âm + nguyên âm. Ya, yu, yo là phụ âm bán nguyên âm + nguyên âm. Khi bạn hiểu được nguyên tắc này, bạn sẽ thấy việc học phát âm trở nên đơn giản và có hệ thống hơn rất nhiều.

Tiếng Nhật có 5 nguyên âm cơ bản là a, i, u, e, o. Đây là 5 nguyên âm quan trọng nhất và là gốc của toàn bộ hệ thống phát âm. Năm nguyên âm này không thay đổi dù đứng một mình hay đứng sau phụ âm. Ví dụ, a luôn đọc là “a” như chữ a trong tiếng Việt, i luôn đọc là “i”, u luôn đọc là “ư” nhẹ nhàng, e luôn đọc là “e”, o luôn đọc là “o”. Người Việt cần chú ý nhất là âm u của tiếng Nhật. Âm u trong tiếng Nhật không đọc là “u” căng như tiếng Việt, cũng không đọc là “ư” quá nặng, mà là âm “ư” rất nhẹ, môi hơi chu ra phía trước nhưng không tròn như khi đọc “u”. Khi bạn học các hàng âm như ka, ki, ku, ke, ko, bạn sẽ thấy âm u xuất hiện ở ku, su, tsu, nu, fu, mu, ru. Hãy luyện âm u thật nhẹ nhàng và ngắn gọn.

Một nguyên tắc nữa là các âm tiết tiếng Nhật đều có độ dài gần như bằng nhau, trừ khi có âm kéo dài hoặc âm gấp. Người Nhật nói với nhịp đều, không nhấn mạnh âm đầu hay âm cuối như tiếng Anh, không lên xuống giọng như tiếng Việt. Khi đọc một từ dài như ありがとう (arigatou), mỗi âm tiết đều có độ dài tương đương nhau, tạo thành một nhịp điệu đều đặn, dễ nghe và dễ nhớ. Nếu bạn đọc nhanh chỗ này, chậm chỗ kia, hoặc nhấn mạnh sai chỗ, người Nhật vẫn có thể hiểu nhưng sẽ nghe không tự nhiên.

Bảng 46 chữ Hiragana cơ bản và cách phát âm chi tiết từng hàng

Bảng 46 chữ Hiragana cơ bản là bảng chữ cái gốc, là nền tảng để tạo ra tất cả các âm khác. 46 chữ này được chia thành các hàng theo phụ âm đầu: hàng A, hàng K, hàng S, hàng T, hàng N, hàng H, hàng M, hàng Y, hàng R, hàng W và chữ N. Mỗi hàng có 5 chữ tương ứng với 5 nguyên âm a, i, u, e, o, trừ hàng Y và hàng W có ít chữ hơn. Hãy học theo hàng, đọc theo cột nguyên âm, và luyện đọc xuôi đọc ngược để ghi nhớ thật chắc.

Hàng A: Năm nguyên âm cơ bản a, i, u, e, o

Hàng A là hàng quan trọng nhất vì đây là 5 nguyên âm gốc của tiếng Nhật. Khi học hàng A, bạn cần đọc thật chuẩn 5 âm này vì chúng sẽ xuất hiện trong mọi từ vựng.

Cách Phát Âm Bảng Chữ Cái Tiếng Nhật Hiragana
Cách Phát Âm Bảng Chữ Cái Tiếng Nhật Hiragana
  • あ (a): Đọc là “a” như chữ a trong tiếng Việt, miệng mở rộng, âm thanh phát ra từ cổ họng, rõ ràng và dứt khoát. Ví dụ: あい (ai) nghĩa là tình yêu, あか (aka) nghĩa là màu đỏ.
  • い (i): Đọc là “i” như chữ i trong tiếng Việt, miệng hơi mỉm cười, lưỡi ở vị trí giữa, âm thanh cao và rõ. Ví dụ: いぬ (inu) nghĩa là chó, いえ (ie) nghĩa là nhà.
  • う (u): Đọc là “ư” nhẹ, môi hơi chu ra nhưng không tròn, âm thanh phát ra ngắn gọn. Đây là âm khó nhất trong 5 nguyên âm đối với người Việt vì tiếng Việt không có âm tương tự chính xác. Ví dụ: うみ (umi) nghĩa là biển, うえ (ue) nghĩa là trên.
  • え (e): Đọc là “e” như chữ e trong tiếng Việt, miệng mở vừa phải, âm thanh rõ ràng. Ví dụ: えき (eki) nghĩa là nhà ga, えんぴつ (enpitsu) nghĩa là bút chì.
  • お (o): Đọc là “o” như chữ o trong tiếng Việt, miệng mở tròn vừa phải, âm thanh trầm và ấm. Ví dụ: おちゃ (ocha) nghĩa là trà, おと (oto) nghĩa là âm thanh.

Hãy luyện đọc hàng A theo thứ tự a, i, u, e, o, sau đó đọc ngược lại o, e, u, i, a, rồi đọc ngẫu nhiên để não bộ ghi nhớ hình dạng chữ và âm đọc. Khi bạn đã đọc trôi chảy hàng A, bạn đã có nền tảng để học tất cả các hàng còn lại.

Hàng K: ka, ki, ku, ke, ko

Hàng K được tạo thành bằng cách thêm phụ âm k trước 5 nguyên âm a, i, u, e, o. Âm k trong tiếng Nhật đọc giống chữ k trong tiếng Việt, phát ra từ cuối cổ họng, ngắn gọn và dứt khoát, không bật hơi mạnh như tiếng Anh.

  • か (ka): Đọc là “ka”, âm k + a. Ví dụ: かさ (kasa) là cái ô, かわ (kawa) là sông.
  • き (ki): Đọc là “ki”, âm k + i. Ví dụ: き (ki) là cây, きれい (kirei) là đẹp.
  • く (ku): Đọc là “ku” với âm u nhẹ. Ví dụ: くも (kumo) là mây, くに (kuni) là quốc gia.
  • け (ke): Đọc là “ke”, âm k + e. Ví dụ: けーき (keeki) là bánh kem, けんか (kenka) là cãi nhau.
  • こ (ko): Đọc là “ko”, âm k + o. Ví dụ: こども (kodomo) là trẻ em, こえ (koe) là giọng nói.

Khi đọc hàng K, hãy chú ý giữ nguyên âm u nhẹ trong chữ く (ku). Nhiều người Việt đọc thành “ku” rất nặng, nghe giống tiếng Việt quá, cần phải luyện nhẹ lại.

Hàng S: sa, shi, su, se, so

Hàng S có một điểm đặc biệt rất quan trọng: chữ し không đọc là “si” mà đọc là “shi” như âm “shi” trong tiếng Anh, gần giống âm “sư” trong tiếng Việt nhưng nhẹ hơn. Đây là một trong những âm đặc trưng nhất của tiếng Nhật.

  • さ (sa): Đọc là “sa”, âm s + a. Ví dụ: さくら (sakura) là hoa anh đào, さかな (sakana) là cá.
  • し (shi): Đọc là “shi”, gần giống “sư” nhưng nhẹ và ngắn. Ví dụ: しお (shio) là muối, しぬ (shinu) là chết.
  • す (su): Đọc là “su” với âm u nhẹ, gần giống “sư” nhưng nhẹ hơn chữ し. Ví dụ: すし (sushi) là món sushi, すみ (sumi) là góc.
  • せ (se): Đọc là “se”, âm s + e. Ví dụ: せんせい (sensei) là thầy cô, せい (sei) là sự sống.
  • そ (so): Đọc là “so”, âm s + o. Ví dụ: そら (sora) là bầu trời, そば (soba) là mì soba.

Hãy phân biệt rõ し (shi) và す (su). Hai chữ này nhìn khác nhau và nghe cũng khác nhau. し có âm i, す có âm u nhẹ. Khi luyện tập, hãy đọc cặp しお (shio) và すし (sushi) nhiều lần để tai quen với sự khác biệt.

Hàng T: ta, chi, tsu, te, to

Hàng T cũng có hai chữ đặc biệt là ち và つ. Chữ ち đọc là “chi” như âm “chi” trong tiếng Việt, chữ つ đọc là “tsu” gần giống âm “tsư” nhưng rất nhẹ và ngắn, gần như chỉ nghe thấy tiếng “ts” rồi nhanh chóng chuyển sang âm u nhẹ.

  • た (ta): Đọc là “ta”, âm t + a. Ví dụ: たまご (tamago) là trứng, たべもの (tabemono) là đồ ăn.
  • ち (chi): Đọc là “chi”, gần giống “chi” trong tiếng Việt. Ví dụ: ちず (chizu) là bản đồ, ちか (chika) là tầng hầm.
  • つ (tsu): Đọc là “tsu”, âm “tsư” rất nhẹ. Ví dụ: つき (tsuki) là mặt trăng, つくえ (tsukue) là bàn học.
  • て (te): Đọc là “te”, âm t + e. Ví dụ: てがみ (tegami) là thư, て (te) là tay.
  • と (to): Đọc là “to”, âm t + o. Ví dụ: とり (tori) là chim, ともだち (tomodachi) là bạn bè.

Âm つ (tsu) là âm mà người Việt thường đọc sai thành “tu” hoặc “tsu” quá nặng. Hãy đọc thật nhẹ, chỉ bật âm ts rồi nhanh chóng lướt qua âm u. Khi bạn đọc đúng, âm つ sẽ nghe rất ngắn gọn và mềm mại.

Hàng N: na, ni, nu, ne, no

Hàng N là hàng rất phổ biến trong tiếng Nhật, xuất hiện trong rất nhiều từ vựng cơ bản. Âm n trong tiếng Nhật đọc giống chữ n trong tiếng Việt, phát ra từ đầu lưỡi chạm vào vòm miệng phía trên.

  • な (na): Đọc là “na”. Ví dụ: なつ (natsu) là mùa hè, なか (naka) là bên trong.
  • に (ni): Đọc là “ni”. Ví dụ: にほん (nihon) là Nhật Bản, にわ (niwa) là sân vườn.
  • ぬ (nu): Đọc là “nu” với âm u nhẹ. Ví dụ: ぬの (nuno) là vải, ぬりえ (nurie) là tranh tô màu.
  • ね (ne): Đọc là “ne”. Ví dụ: ねこ (neko) là mèo, ねむい (nemui) là buồn ngủ.
  • の (no): Đọc là “no”. Ví dụ: のり (nori) là rong biển, のみもの (nomimono) là đồ uống.

Hãy luyện đọc các từ quen thuộc như にほんご (nihongo) là tiếng Nhật, ねこ (neko) là mèo, いぬ (inu) là chó để ghi nhớ hàng N một cách tự nhiên.

Cách Phát Âm Bảng Chữ Cái Tiếng Nhật Hiragana
Cách Phát Âm Bảng Chữ Cái Tiếng Nhật Hiragana

Hàng H: ha, hi, fu, he, ho

Hàng H có một chữ đặc biệt là ふ đọc là “fu” như âm “fu” trong tiếng Anh, gần giống “phư” trong tiếng Việt nhưng nhẹ hơn. Ngoài ra, chữ は khi làm trợ từ sẽ đọc là “wa” chứ không đọc là “ha”, đây là ngoại lệ rất quan trọng sẽ nói kỹ ở phần sau.

  • は (ha): Đọc là “ha” khi là âm tiết trong từ, nhưng đọc là “wa” khi là trợ từ. Ví dụ: はな (hana) là hoa, はる (haru) là mùa xuân.
  • ひ (hi): Đọc là “hi”. Ví dụ: ひる (hiru) là buổi trưa, ひかり (hikari) là ánh sáng.
  • ふ (fu): Đọc là “fu”, gần giống “phư” nhẹ. Ví dụ: ふね (fune) là thuyền, ふゆ (fuyu) là mùa đông.
  • へ (he): Đọc là “he” khi là âm tiết trong từ, nhưng đọc là “e” khi là trợ từ. Ví dụ: へや (heya) là phòng, へん (hen) là kỳ lạ.
  • ほ (ho): Đọc là “ho”. Ví dụ: ほし (hoshi) là ngôi sao, ほん (hon) là sách.

Hãy nhớ kỹ chữ ふ (fu) vì nhiều người Việt đọc thành “hu” hoặc “pu” là sai. Âm fu phát ra từ môi dưới và răng trên, hơi thở nhẹ nhàng thoát ra, tạo thành âm “fu” mềm mại.

Hàng M: ma, mi, mu, me, mo

Hàng M đọc giống chữ m trong tiếng Việt, phát ra từ hai môi chạm vào nhau, âm thanh trầm và ấm.

  • ま (ma): Đọc là “ma”. Ví dụ: まち (machi) là thị trấn, まど (mado) là cửa sổ.
  • み (mi): Đọc là “mi”. Ví dụ: みず (mizu) là nước, みせ (mise) là cửa hàng.
  • む (mu): Đọc là “mu” với âm u nhẹ. Ví dụ: むし (mushi) là côn trùng, むら (mura) là làng.
  • め (me): Đọc là “me”. Ví dụ: めがね (megane) là kính mắt, め (me) là mắt.
  • も (mo): Đọc là “mo”. Ví dụ: もも (momo) là quả đào, もくようび (mokuyoubi) là thứ Năm.

Hàng M rất dễ đọc đối với người Việt vì âm m giống hệt tiếng Việt, chỉ cần chú ý âm u nhẹ trong chữ む (mu).

Hàng Y: ya, yu, yo

Hàng Y chỉ có 3 chữ vì âm yi và ye không tồn tại trong tiếng Nhật. Âm y trong tiếng Nhật là âm bán nguyên âm, đọc nhẹ nhàng như chữ y trong tiếng Việt.

  • や (ya): Đọc là “ya”. Ví dụ: やま (yama) là núi, やさしい (yasashii) là dễ dàng, hiền lành.
  • ゆ (yu): Đọc là “yu” với âm u nhẹ, gần giống “yu” trong tiếng Việt nhưng nhẹ hơn. Ví dụ: ゆき (yuki) là tuyết, ゆめ (yume) là giấc mơ.
  • よ (yo): Đọc là “yo”. Ví dụ: よる (yoru) là ban đêm, よかった (yokatta) là tốt quá.

Hãy luyện đọc các từ như やま (yama), ゆき (yuki), よる (yoru) để quen với hàng Y.

Hàng R: ra, ri, ru, re, ro

Hàng R là hàng khó nhất đối với người Việt vì tiếng Nhật không có âm r như tiếng Việt. Âm r trong tiếng Nhật là âm lưỡi rung nhẹ, đầu lưỡi chạm nhẹ vào vòm miệng phía trên, tạo thành âm “ra, ri, ru, re, ro” rất mềm mại, gần giống âm “ra” trong tiếng Việt nhưng nhẹ hơn nhiều, không gắt như chữ r trong tiếng Việt.

  • ら (ra): Đọc là “ra” nhẹ. Ví dụ: らくだ (rakuda) là lạc đà, らっぱ (rappa) là kèn.
  • り (ri): Đọc là “ri” nhẹ. Ví dụ: りんご (ringo) là quả táo, りす (risu) là con sóc.
  • る (ru): Đọc là “ru” với âm u nhẹ. Ví dụ: るす (rusu) là vắng nhà, るすばん (rusuban) là trông nhà.
  • れ (re): Đọc là “re” nhẹ. Ví dụ: れもん (remon) là quả chanh, れんしゅう (renshuu) là luyện tập.
  • ろ (ro): Đọc là “ro” nhẹ. Ví dụ: ろうそく (rousoku) là nến, ろく (roku) là số sáu.

Để đọc đúng âm R, hãy đặt đầu lưỡi gần vòm miệng, rung nhẹ một lần duy nhất, không rung nhiều lần như tiếng Tây Ban Nha, không đọc thành “da” hay “la”. Hãy luyện đọc chậm rãi từng chữ ra, ri, ru, re, ro nhiều lần cho đến khi miệng quen với cảm giác rung nhẹ này.

Hàng W và chữ N: wa, wo, n

Cách Phát Âm Bảng Chữ Cái Tiếng Nhật Hiragana
Cách Phát Âm Bảng Chữ Cái Tiếng Nhật Hiragana

Hàng W chỉ còn 3 chữ trong tiếng Nhật hiện đại: わ (wa), を (wo) và ん (n). Trong đó, chữ を khi làm trợ từ đọc là “o” chứ không đọc là “wo”, và chữ ん là âm n duy nhất có thể đứng cuối âm tiết.

  • わ (wa): Đọc là “wa”. Ví dụ: わたし (watashi) là tôi, わに (wani) là cá sấu.
  • を (wo): Đọc là “wo” khi là âm tiết trong từ, nhưng đọc là “o” khi là trợ từ. Ví dụ: をかし (wokashi) là bánh kẹo, nhưng trợ từ を đọc là o.
  • ん (n): Đọc là “n” như âm n cuối trong tiếng Việt, nhưng phát âm thay đổi tùy theo âm đứng sau. Ví dụ: ほん (hon) là sách, さん (san) là số ba, てんき (tenki) là thời tiết.

Chữ ん (n) là chữ đặc biệt nhất trong Hiragana vì nó là phụ âm duy nhất có thể đứng một mình, không cần nguyên âm đi kèm. Cách phát âm của ん thay đổi tùy theo âm đứng sau: trước a, i, u, e, o thì đọc như “n” trong “na, ni, nu, ne, no”, trước k, g thì đọc như “ng”, trước s, z thì đọc như “m” nhẹ, trước t, d, n thì đọc như “n” trong tiếng Việt, trước h, f, p, b, m thì đọc như “m”. Tuy nhiên, đối với người mới bắt đầu, chỉ cần đọc ん là “n” là đủ để người Nhật hiểu, sau này học sâu hơn bạn sẽ tự nhiên điều chỉnh theo ngữ cảnh.

Dakuten và Handakuten: Cách phát âm các chữ có dấu

Sau khi học xong 46 chữ cơ bản, bạn cần học Dakuten (だくてん) và Handakuten (はんにくてん). Đây là hai loại dấu thêm vào chữ Hiragana để tạo ra các âm mới. Dakuten là dấu hai chấm nhỏ ở góc trên bên phải của chữ, Handakuten là vòng tròn nhỏ ở góc trên bên phải. Khi thêm dấu, âm đọc sẽ thay đổi theo quy tắc nhất định, rất dễ nhớ.

Dakuten có 20 chữ: hàng G (がぎぐげご), hàng Z (ざじずぜぞ), hàng D (だぢづでど), hàng B (ばびぶべぼ). Handakuten có 5 chữ: hàng P (ぱぴぷぺぽ). Tổng cộng là 25 chữ có dấu, cộng với 46 chữ cơ bản là 71 chữ Hiragana đơn.

Hàng G: が (ga), ぎ (gi), ぐ (gu), げ (ge), ご (go). Âm g trong tiếng Nhật đọc giống chữ g trong tiếng Việt, phát ra từ cuối cổ họng, có rung nhẹ của dây thanh. Ví dụ: がっこう (gakkou) là trường học, ぎんこう (ginkou) là ngân hàng, ぐんて (gunte) là găng tay, げんき (genki) là khỏe mạnh, ごはん (gohan) là cơm.

Hàng Z: ざ (za), じ (ji), ず (zu), ぜ (ze), ぞ (zo). Âm z trong tiếng Nhật đọc gần giống chữ z trong tiếng Anh, là âm s có rung của dây thanh, nghe như “za, ji, zu, ze, zo”. Ví dụ: ざっし (zasshi) là tạp chí, じかん (jikan) là thời gian, すず (suzu) là chuông, ぜんぶ (zenbu) là tất cả, ぞう (zou) là voi. Hãy chú ý chữ じ (ji) đọc là “ji” như âm “ji” trong tiếng Anh, gần giống “gi” trong tiếng Việt nhưng nhẹ hơn.

Hàng D: だ (da), ぢ (ji), づ (zu), で (de), ど (do). Âm d trong tiếng Nhật đọc giống chữ d trong tiếng Việt. Đặc biệt, chữ ぢ đọc là “ji” giống hệt chữ じ, và chữ づ đọc là “zu” giống hệt chữ ず. Trong tiếng Nhật hiện đại, hai cách viết này nghe giống nhau hoàn toàn, chỉ khác nhau về chính tả trong một số từ nhất định. Ví dụ: だれ (dare) là ai, ぢず (chizu) là bản đồ, つづく (tsuzuku) là tiếp tục, でんしゃ (densha) là tàu điện, どうぶつ (doubutsu) là động vật.

Hàng B: ば (ba), び (bi), ぶ (bu), べ (be), ぼ (bo). Âm b đọc giống chữ b trong tiếng Việt. Ví dụ: ばんごはん (bangohan) là bữa tối, びょういん (byouin) là bệnh viện, ぶどう (budou) là nho, べんきょう (benkyou) là học tập, ぼうし (boushi) là mũ.

Hàng P: ぱ (pa), ぴ (pi), ぷ (pu), ぺ (pe), ぽ (po). Âm p đọc giống chữ p trong tiếng Việt, phát ra từ môi, không có rung của dây thanh. Ví dụ: ぱん (pan) là bánh mì, ぴんく (pinku) là màu hồng, ぷール (puuru) là hồ bơi, ぺん (pen) là bút, ぽんぽん (ponpon) là bụng.

Hãy luyện đọc Dakuten và Handakuten bằng cách đọc từng hàng, sau đó đọc kết hợp với hàng gốc. Ví dụ: か (ka) -> が (ga), さ (sa) -> ざ (za), た (ta) -> だ (da), は (ha) -> ば (ba) -> ぱ (pa). Việc luyện theo cặp như vậy sẽ giúp bạn ghi nhớ rất nhanh và phân biệt rõ sự khác nhau giữa các âm.

Âm ghép Yoon: Cách phát âm các âm ghép hai chữ

Âm ghép Yoon (ようおん) được tạo thành bằng cách viết một chữ Hiragana nhỏ ở phía dưới bên phải của chữ chính. Các chữ nhỏ dùng trong Yoon là や (ya), ゆ (yu), よ (yo) và わ (wa) viết nhỏ. Khi ghép lại, âm đọc sẽ là âm chính + âm y, tạo thành các âm như kya, kyu, kyo, sha, shu, sho, cha, chu, cho, nya, nyu, nyo, hya, hyu, hyo, mya, myu, myo, rya, ryu, ryo, gya, gyu, gyo, ja, ju, jo, bya, byu, byo, pya, pyu, pyo. Tổng cộng có 36 âm ghép Yoon.

Cách Phát Âm Bảng Chữ Cái Tiếng Nhật Hiragana
Cách Phát Âm Bảng Chữ Cái Tiếng Nhật Hiragana

Hãy học Yoon theo từng hàng. Hàng K: きゃ (kya), きゅ (kyu), きょ (kyo). Ví dụ: きゃんぷ (kyanpu) là cắm trại, きゅうり (kyuuri) là dưa chuột, きょう (kyou) là hôm nay. Hàng S: しゃ (sha), しゅ (shu), しょ (sho). Ví dụ: しゃしん (shashin) là ảnh, しゅうがく (shuugaku) là tu học, しょくどう (shokudou) là nhà ăn. Hàng T: ちゃ (cha), ちゅ (chu), ちょ (cho). Ví dụ: ちゃ (cha) là trà, ちゅうがくせい (chuugakusei) là học sinh trung học cơ sở, ちょう (chou) là bướm. Hàng N: にゃ (nya), にゅ (nyu), にょ (nyo). Ví dụ: にゃんこ (nyanko) là mèo con dễ thương, にゅうがく (nyuugaku) là nhập học, にょろにょろ (nyoronyoro) là uốn éo. Hàng H: ひゃ (hya), ひゅ (hyu), ひょ (hyo). Ví dụ: ひゃく (hyaku) là một trăm, ひゅうが (hyuuga) là nơi có nắng, ひょう (hyou) là băng. Hàng M: みゃ (mya), みゅ (myu), みょ (myo). Ví dụ: みゃく (myaku) là mạch, みゅうちゃん (myuuchan) là tên người, みょうじ (myouji) là họ. Hàng Y: ゃ (ya nhỏ), ゅ (yu nhỏ), ょ (yo nhỏ) dùng để ghép với các hàng khác, không đứng một mình. Hàng R: りゃ (rya), りゅ (ryu), りょ (ryo). Ví dụ: りゃく (ryaku) là lược, りゅうがく (ryuugaku) là du học, りょこう (ryokou) là du lịch. Hàng G: ぎゃ (gya), ぎゅ (gyu), ぎょ (gyo). Ví dụ: ぎゃく (gyaku) là ngược, ぎゅうどん (gyuudon) là cơm bò, ぎょうざ (gyouza) là sủi cảo. Hàng Z: じゃ (ja), じゅ (ju), じょ (jo). Ví dụ: じゃんけん (janken) là oẳn tù tì, じゅう (juu) là mười, じょし (joshi) là nữ sinh. Hàng B: びゃ (bya), びゅ (byu), びょ (byo). Ví dụ: びょう (byou) là bệnh, びゅうてぃふる (byuutifuru) là đẹp, びょいん (byouin) là bệnh viện. Hàng P: ぴゃ (pya), ぴゅ (pyu), ぴょ (pyo). Ví dụ: ぴゃんぴゃん (pyanpyan) là tiếng kêu, ぴゅう (pyuu) là tiếng gió, ぴょんぴょん (pyonpyon) là nhảy lò cò.

Khi đọc Yoon, hãy đọc âm chính và âm y liền nhau, tạo thành một âm tiết duy nhất, không đọc tách ra thành hai âm. Ví dụ: きゃ (kya) đọc là “kya” trong một nhịp, không đọc là “ki-ya”. Luyện đọc Yoon nhiều lần sẽ giúp bạn đọc nhanh và tự nhiên hơn.

Âm kéo dài, âm gấp và các quy tắc đặc biệt

Âm kéo dài (ちょうおん) trong Hiragana được biểu diễn bằng chữ ー (chouonpu) viết ngang, dùng để kéo dài nguyên âm trước đó. Ví dụ: カー (kaa), キー (kii), クー (kuu), ケー (kee), コー (koo). Trong Hiragana, âm kéo dài thường được biểu diễn bằng cách lặp lại nguyên âm, ví dụ: おおきい (ookii) là lớn, ちいさい (chiisai) là nhỏ, すうがく (suugaku) là toán học, けーき (keeki) là bánh kem, こーひー (koohii) là cà phê. Hãy chú ý kéo dài âm đúng độ dài, không kéo quá dài hoặc quá ngắn.

Âm gấp (そくおん) được biểu diễn bằng chữ つ nhỏ (っ). Khi gặp âm gấp, bạn cần ngắt hơi một nhịp rất ngắn, giống như âm ngắt trong tiếng Việt nhưng nhẹ hơn nhiều, rồi đọc âm tiếp theo. Ví dụ: きって (kitte) là tem thư, ずっと (zutto) là suốt, がっこう (gakkou) là trường học, ちょっと (chotto) là một chút, きょうと (kyouto) là Kyoto. Âm gấp không phát ra tiếng, chỉ là một khoảng ngắt rất ngắn, sau đó âm tiếp theo được đọc mạnh hơn một chút. Đây là âm rất quan trọng trong tiếng Nhật và người Việt thường bỏ qua, dẫn đến việc người Nhật nghe không hiểu.

Ba ngoại lệ quan trọng nhất mà người mới học phải ghi nhớ là: は khi làm trợ từ đọc là “wa”, を khi làm trợ từ đọc là “o”, へ khi làm trợ từ đọc là “e”. Ví dụ: わたしは (watashi wa) là tôi, ほんを (hon o) là sách, えきへ (eki e) là đến nhà ga. Nếu bạn đọc は là “ha”, を là “wo”, へ là “he” khi chúng là trợ từ, người Nhật sẽ nghe rất kỳ lạ và biết ngay bạn là người mới học. Hãy luyện đọc các câu có trợ từ này nhiều lần để tạo thành thói quen.

Những lỗi phát âm phổ biến của người Việt và cách khắc phục

Người Việt khi học phát âm Hiragana thường mắc một số lỗi rất phổ biến. Lỗi thứ nhất là đọc âm u quá nặng như tiếng Việt. Cách khắc phục là hãy đọc âm u thật nhẹ, môi hơi chu ra, âm thanh ngắn gọn. Lỗi thứ hai là đọc âm r như tiếng Việt, quá gắt và nặng. Cách khắc phục là rung lưỡi nhẹ một lần duy nhất, âm thanh mềm mại. Lỗi thứ ba là đọc し (shi) thành “si” và す (su) thành “su” giống nhau. Cách khắc phục là phân biệt rõ し có âm i, す có âm u nhẹ, luyện đọc cặp từ しお (shio) và すし (sushi) nhiều lần. Lỗi thứ tư là đọc ち (chi) và つ (tsu) giống nhau. Cách khắc phục là đọc ち là “chi” rõ ràng, つ là “tsu” rất nhẹ và ngắn. Lỗi thứ năm là bỏ qua âm gấp っ, đọc きって thành “kite” thay vì “kitte”. Cách khắc phục là luôn ngắt hơi một nhịp ngắn khi gặp っ nhỏ. Lỗi thứ sáu là đọc trợ từ は, を, へ sai. Cách khắc phục là ghi nhớ ba ngoại lệ này và luyện đọc câu có trợ từ nhiều lần. Lỗi thứ bảy là đọc âm kéo dài sai độ dài, kéo quá dài hoặc không kéo. Cách khắc phục là đếm nhịp đều đặn cho mỗi âm tiết và kéo dài đúng một nhịp. Lỗi thứ tám là đọc tiếng Nhật có thanh điệu lên xuống như tiếng Việt. Cách khắc phục là đọc với nhịp đều, không lên xuống giọng, mỗi âm tiết có độ dài gần như bằng nhau.

Lộ trình học phát âm Hiragana hiệu quả trong 7 ngày, 14 ngày và 30 ngày

Để học phát âm Hiragana hiệu quả, bạn cần có lộ trình rõ ràng và luyện tập đều đặn mỗi ngày. Trong 7 ngày đầu tiên, hãy tập trung học 46 chữ cơ bản. Ngày 1 học hàng A và hàng K, ngày 2 học hàng S và hàng T, ngày 3 học hàng N và hàng H, ngày 4 học hàng M và hàng Y, ngày 5 học hàng R, hàng W và chữ N, ngày 6 ôn lại toàn bộ 46 chữ và luyện đọc từ vựng cơ bản, ngày 7 kiểm tra lại và luyện đọc câu đơn giản. Mỗi ngày hãy dành ít nhất 30 phút để đọc to, viết chữ và nghe người Nhật đọc.

Trong 14 ngày tiếp theo, hãy học Dakuten, Handakuten và Yoon. Ngày 8-9 học Dakuten 20 chữ, ngày 10 học Handakuten 5 chữ, ngày 11-12 học Yoon 36 âm, ngày 13 học âm kéo dài, âm gấp và ba ngoại lệ trợ từ, ngày 14 ôn lại toàn bộ và luyện đọc đoạn văn ngắn bằng Hiragana. Hãy kết hợp học từ vựng và câu đơn giản để áp dụng phát âm vào thực tế.

Trong 30 ngày, hãy luyện đọc trôi chảy các đoạn văn, truyện ngắn, biển hiệu bằng Hiragana, luyện nghe người Nhật đọc và bắt chước theo, luyện nói các câu giao tiếp cơ bản. Hãy ghi âm giọng đọc của mình và nghe lại để phát hiện lỗi sai, sau đó sửa lại. Hãy tìm bạn bè học tiếng Nhật để luyện đọc cho nhau nghe và sửa lỗi cho nhau. Hãy xem phim hoạt hình Nhật Bản, nghe nhạc Nhật Bản và bắt chước cách phát âm của người Nhật. Sau 30 ngày luyện tập đều đặn, bạn sẽ đọc được Hiragana một cách trôi chảy và tự tin.

Cách Phát Âm Bảng Chữ Cái Tiếng Nhật Hiragana
Cách Phát Âm Bảng Chữ Cái Tiếng Nhật Hiragana

Bài tập luyện đọc và ví dụ câu thực tế

Hãy luyện đọc các từ vựng cơ bản sau đây để quen với phát âm Hiragana: あい (ai) là tình yêu, あか (aka) là màu đỏ, いぬ (inu) là chó, ねこ (neko) là mèo, さくら (sakura) là hoa anh đào, にほん (nihon) là Nhật Bản, にほんご (nihongo) là tiếng Nhật, がっこう (gakkou) là trường học, せんせい (sensei) là thầy cô, ともだち (tomodachi) là bạn bè, かぞく (kazoku) là gia đình, ほん (hon) là sách, えんぴつ (enpitsu) là bút chì, かみ (kami) là giấy, みず (mizu) là nước, ごはん (gohan) là cơm, さかな (sakana) là cá, やさい (yasai) là rau củ, くだもの (kudamono) là trái cây, くるま (kuruma) là xe hơi, でんしゃ (densha) là tàu điện, ひこうき (hikouki) là máy bay, ほし (hoshi) là ngôi sao, つき (tsuki) là mặt trăng, ひ (hi) là lửa, かぜ (kaze) là gió, ゆき (yuki) là tuyết, はる (haru) là mùa xuân, なつ (natsu) là mùa hè, あき (aki) là mùa thu, ふゆ (fuyu) là mùa đông.

Hãy luyện đọc các câu đơn giản sau đây: わたしは がくせいです (watashi wa gakusei desu) là tôi là học sinh, わたしは にほんごを べんきょうします (watashi wa nihongo o benkyou shimasu) là tôi học tiếng Nhật, ねこが すきです (neko ga suki desu) là tôi thích mèo, いぬが かわいいです (inu ga kawaii desu) là chó dễ thương, さくらが きれいです (sakura ga kirei desu) là hoa anh đào đẹp, ほんを よみます (hon o yomimasu) là tôi đọc sách, がっこうへ いきます (gakkou e ikimasu) là tôi đi đến trường, みずを のみます (mizu o nomimasu) là tôi uống nước, ごはんを たべます (gohan o tabemasu) là tôi ăn cơm, ありがとうございます (arigatou gozaimasu) là cảm ơn bạn rất nhiều, おはようございます (ohayou gozaimasu) là chào buổi sáng, こんにちは (konnichiwa) là xin chào, さようなら (sayounara) là tạm biệt, おやすみなさい (oyasumi nasai) là chúc ngủ ngon.

Hãy lặp lại các từ và câu này nhiều lần, đọc to thành tiếng, đọc nhanh dần, đọc ngắt quãng, đọc theo nhịp điệu. Khi bạn đọc trôi chảy không cần nhìn vào romaji mà chỉ nhìn Hiragana, đó là lúc bạn đã thực sự nắm vững phát âm Hiragana.

Câu hỏi thường gặp về phát âm Hiragana

Nhiều người hỏi học Hiragana có khó không. Câu trả lời là không khó nếu bạn học có hệ thống và luyện tập đều đặn. Hiragana chỉ có 46 chữ cơ bản và quy tắc phát âm rất rõ ràng, không phức tạp như tiếng Anh hay tiếng Việt. Chỉ cần 2 tuần học nghiêm túc là bạn có thể đọc được Hiragana cơ bản.

Nhiều người hỏi có cần học romaji không. Romaji là phiên âm bằng chữ cái Latinh, rất hữu ích cho người mới bắt đầu để đọc tạm, nhưng bạn không nên phụ thuộc vào romaji quá lâu. Hãy học Hiragana thật chắc và tập đọc trực tiếp bằng Hiragana, romaji chỉ là công cụ hỗ trợ tạm thời.

Nhiều người hỏi phát âm Hiragana có giống tiếng Việt không. Một phần giống nhưng phần lớn khác. Âm a, i, e, o giống tiếng Việt, nhưng âm u, âm r, âm shi, âm tsu, âm fu, âm gấp, âm kéo dài thì khác hẳn. Hãy học theo cách phát âm của tiếng Nhật, đừng cố gắng gán ghép với tiếng Việt.

Nhiều người hỏi học Hiragana bao lâu thì đọc được. Nếu học mỗi ngày 30 phút, sau 7 ngày bạn sẽ đọc được 46 chữ cơ bản, sau 14 ngày bạn sẽ đọc được Dakuten, Handakuten và Yoon, sau 30 ngày bạn sẽ đọc trôi chảy các đoạn văn ngắn bằng Hiragana.

Kết luận: Hãy bắt đầu học phát âm Hiragana ngay hôm nay

Phát âm bảng chữ cái tiếng Nhật Hiragana là bước đầu tiên và quan trọng nhất trên hành trình học tiếng Nhật. Khi bạn nắm vững 46 chữ cơ bản, 25 chữ có dấu, 36 âm ghép Yoon và các quy tắc đặc biệt, bạn sẽ có nền tảng vững chắc để học Kanji, học từ vựng, học ngữ pháp và luyện nghe nói. Đừng ngại đọc sai lúc đầu, hãy cứ đọc to, đọc nhiều lần, nghe người Nhật đọc và bắt chước theo. Mỗi ngày hãy dành thời gian luyện đọc Hiragana, dù chỉ là 15 phút, sự kiên trì sẽ mang lại kết quả bất ngờ.

Hãy bắt đầu ngay hôm nay bằng cách học hàng A và hàng K, đọc to từng chữ, viết từng chữ ra giấy, và luyện đọc các từ vựng cơ bản. Sau một tuần, bạn sẽ ngạc nhiên vì mình đã đọc được rất nhiều chữ Hiragana. Sau một tháng, bạn sẽ tự tin đọc được các đoạn văn bằng Hiragana và bước vào thế giới tiếng Nhật rộng lớn. Chúc bạn học tiếng Nhật thành công và sớm nói được tiếng Nhật trôi chảy như người bản xứ.

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *