Chào mừng bạn đến với bài viết tổng hợp từ vựng chuyên ngành nông nghiệp tiếng Nhật mới nhất 2026. Với xu hướng hợp tác quốc tế ngày càng sâu rộng, việc nắm vững thuật ngữ chuyên ngành (専門用語 – senmon yougo) không chỉ giúp người học tiếng Nhật (đặc biệt là kỹ năng Nông nghiệp – Nōgyō 技能実習/特定技能) đọc hiểu tài liệu kỹ thuật, hướng dẫn sử dụng máy móc, thuốc bảo vệ thực vật mà còn là chìa khóa để giao tiếp hiệu quả tại môi trường làm việc thực tế tại Nhật Bản. Bài viết này sẽ phân loại hệ thống từ vựng theo các lĩnh vực cốt lõi, kèm theo Kanji, Hiragana, Romaji, nghĩa tiếng Việt và ví dụ ngữ cảnh thực tế 2026.
PHẦN 1: CƠ SỞ HẠ TẦNG VÀ THUẬT NGỮ CHUNG (基礎・共通用語)
Đây là nhóm từ vựng “bắt buộc phải biết” cho bất kỳ ai bước chân vào ngành nông nghiệp tại Nhật Bản, từ thực tập sinh (技能実習生 – ginō jisshūsei) đến lao động có kỹ năng đặc định (特定技能 – tokutei ginō).
1.1. Các loại hình nông nghiệp & Quy mô (農業の種類・規模)
Kanji
Hiragana
Romaji
Nghĩa tiếng Việt
Ghi chú/Ngữ cảnh 2026
農業
のうぎょう
Nōgyō
Nông nghiệp
Từ chung nhất.
稲作
いなさく
Inasaku
Trồng lúa (nước)
Ngành chủ lực ở Nhật.
畑作
はたさく
Hatasaku
Trồng ruộng khô (mùn, đậu, khoai…)
Khác với ruộng nước (水田 – suiden).
施設園芸
しせつえんげい
Shisetsu engei
Nông nghiệp thiết施設 (nhà kính, màng)
Xu hướng 2026: Tự động hóa, IoT trong nhà kính.
露地栽培
ろじさいばい
Roji saibai
Trồng trọt ngoài trời (làm ruộng)
Phụ thuộc thời tiết.
有機農業
ゆうきのうぎょう
Yūki nōgyō
Nông nghiệp hữu cơ
Chứng nhận JAS有機 (JAS Yūki) rất quan trọng.
自然農法
しぜんのうほう
Shizen nōhō
Nông pháp tự nhiên (Fukuoka)
Không cày, không phân bón, không thuốc.
スマート農業
スマートのうぎょう
Sumāto nōgyō
Nông nghiệp thông minh (Smart Agri)
Từ khóa hot 2026: AI, Drone, Robot, IoT.
専業農家
せんぎょうのうか
Sengyō nōka
Hộ nông nghiệp chuyên nghiệp
Thu nhập chính từ nông nghiệp.
兼業農家
けんぎょうのうか
Kengyō nōka
Hộ nông nghiệp bán chuyên
Có thu nhập ngoài nông nghiệp.
法人経営
ほうじんけいえい
Hōjin keiei
Kinh doanh pháp nhân (Công ty nông nghiệp)
Mô hình tăng mạnh năm 2026.
担い手
にないて
Ninaite
Người gánh vác (người kế thừa nghề)
Vấn đề “người gánh vác” (担い手不足) nóng hổi.
1.2. Đất, Phân bón, Cải tạo đất (土壌・肥料・土づくり)
Kanji
Hiragana
Romaji
Nghĩa tiếng Việt
土壌
どじょう
Dojō
Đất đai/Đất canh tác
土づくり
つちづくり
Tsuchizukuri
Cải tạo đất/Làm đất
pH (ペーハー)
ペーハー
Pēhā
Độ pH đất
EC (イーシー)
イーシー
Īshī
Điện độ (độ mặn/nhiễm muối)
団粒構造
だんりゅうこうぞう
Danryū kōzō
Cấu trúc khối団粒 (đất tốt, thoáng)
有機物
ゆうきぶつ
Yūkibutsu
Vật chất hữu cơ
堆肥
たいひ
Taihi
Phân ủi/Phân hữu cơ
緑肥
りょくひ
Ryokuhi
Phân xanh (trồng cây rồi cày bón)
化成肥料
かせいひりょう
Kasei hiryou
Phân bón hóa học (hợp chất)
単肥
たんぴ
Tanpi
Phân đơn (chỉ có 1 chất dinh dưỡng: N, P, K)
複合肥料
ふくごうひりょう
Fukugō hiryou
Phân bón hỗn hợp (NPK)
緩効性肥料
かんこうせいひりょう
Kankōsei hiryou
Phân bón giải phóng chậm (CRF)
液肥
えきひ
Ekibi
Phân bón lỏng (dùng cho tưới nhỏ giọt/hydroponic)
元肥
もとごえ/もとひ
Motogoe / Motohi
Phân nền (bón trước khi trồng)
追肥
ついひ/おいごえ
Tsuhi / Oigoe
Phân đắp/Phân追肥 (bón sau khi trồng)
葉面散布
ようめんさんぷ
Yōmen sanpu
Bón qua lá (phun lá)
石灰
せっかい
Sekkai
Vôi (điều chỉnh pH)
苦土石灰
くどせっかい
Kudo sekkai
Vôi đạm (Magie)
微量要素
びりょうようそ
Biryou yōso
Nguyên tố vi lượng (Fe, Zn, B, Cu, Mn, Mo)
1.3. Quản lý nước & Hệ thống tưới (水管理・灌漑)
Kanji
Hiragana
Romaji
Nghĩa tiếng Việt
水管理
みずかんり
Mizu kanri
Quản lý nước
灌漑
かんがい
Kangai
Tưới tiêu
排水
はすい
Hasui
Thoát nước
暗渠排水
あんきょはいすい
Ankyo haisui
Thoát nước ngầm (ống đất/nhựa dưới đất)
明渠
めいきょ
Meikyo
Rãnh thoát nước hở
水田
すいでん
Suiden
Ruộng nước
代かき
しろかき
Shirokaki
Cày nhũng/Đập ruộng (trước khi gieo/lấy mạ)
中干し
なかぼし
Nakaboshi
Ráo ruộng giữa vụ (để rễ phát triển, giải độc)
落水
おちみず
Ochimizu
Ráo nước cuối vụ (trước gặt)
点滴灌水
てんてきかんすい
Tenteki kansui
Tưới nhỏ giọt (Drip irrigation)
スプリンクラー
スプリンクラー
Supurinkurā
Máy phun mưa/Sprinkler
潅水チューブ
かんすいチューブ
Kansui chūbu
Ống tưới nhỏ giọt (Drip tube)
水位計
すいけい
Suikei
Thước đo mực nước
土壌水分センサー
どじょうすいぶんセンサー
Dojō suibun sensā
Cảm biến độ ẩm đất (IoT 2026)
PHẦN 2: CÁC QUY TRÌNH KỸ THUẬT THEO VÒNG ĐỜI CÂY TRỒNG (栽培管理工程)
Phần này tập trung vào các động từ, danh từ chỉ hành động canh tác theo trình tự thời gian.
2.1. Giai đoạn Chuẩn bị & Gieo trồng (準備・播種・定植)
Kanji
Hiragana
Romaji
Nghĩa tiếng Việt
Ví dụ câu (文例 – Bunrei)
耕耘・耕起
こううん・こうき
Kōun / Kōki
Cày xới
トラクターで耕起します。(Cày bằng máy cày.)
畝立て
うねたて
Unetate
Làm múi/Đồi múi
畝立て機でマルチを張ります。(Dùng máy làm múi trùm mulch.)
マルチング / 地表被覆
マルチング / ひょうひょうひふく
Maruchingu / Hyōmen hifuku
Trùm mulch / Bao phủ mặt đất
マルチを張る (Trùm mulch), マルチを剥がす (Gỡ mulch).
土壌消毒
どじょうしょうどく
Dojō shōdoku
Khử trùng đất
土壌消毒剤を散布する。(Phun thuốc khử trùng đất.)
太陽熱消毒
たいようねつしょうどく
Taiyōnetsu shōdoku
Khử trùng bằng nhiệt mặt trời
夏場にビニールで覆い太陽熱消毒する。
播種
はしゅ
Hashu
Gieo hạt (trực tiếp)
直播き (直播 – jikamaki) vs 育苗箱播種 (育苗箱 – ikubyōbako).
育苗
いくびょう
Ikubyō
Làm mạ/Trồng mạ
育苗ハウスで管理する。(Quản lý tại nhà mạ.)
播種機
はしゅき
Hashuki
Máy gieo hạt
播種機で均一に播く。(Gieo đều bằng máy.)
定植
ていしょく
Teishoku
Định trồng/Trồng cây non (chuyển mạ ra ruộng)
定植適期を守る。(Tuân thủ kỳ định trồng thích hợp.)
定植機
ていしょっき
Teishokki
Máy trồng cây non (Máy trồng mạ lúa, máy trồng rau)
ロボット定植機が普及しつつある。(Máy trồng robot đang phổ biến – 2026).
活着
かつちゃく
Kacchaku
Bám rễ/Sống sau khi trồng
活着を確認する。(Kiểm tra bám rễ.)
欠株補植
けつかぶほしょく
Ketsukabu hoshoku
Bổ trồng chỗ chết
欠株を見つけたらすぐ補植する。
2.2. Giai đoạn Quản lý Sinh trưởng (生育管理・中間管理)
Kanji
Hiragana
Romaji
Nghĩa tiếng Việt
Lưu ý kỹ thuật
間引き
まびき
Mabiki
Chẻ mạ/Chẻ cây (thinning)
Làm cho cây cách đều, thoáng khí.
摘心・摘芯
てきしん
Tekishin
Chỉng ngọn (topping)
Kiểm soát chiều cao, kích thích nhánh bên.
摘葉
てきよう
Tekiyō
Chỉng lá (điá lá)
Tăng thông gió, ánh sáng, giảm bệnh.
摘果・摘花
てきか・てきはな
Tekika / Tekihana
Chỉng quả/Chỉng hoa
Điều chỉnh tải quả, tăng kích cỡ quả.
整枝・剪定
せいし・せんてい
Seishi / Sentei
Tỉa cành/Chỉnh hình cây
Quan trọng cho cây ăn quả (果樹 – kajū).
誘引
ゆういん
Yūin
Dây ép/Cố định cành (trellising)
Dùng dây, khuy, clamps. 誘引紐 (yūin himo).
着果促進
ちゃっかそくしん
Chakka sokushin
Thúc đẩy đậu quả
Dùng thuốc điều hòa (ジベレリン – Gibberellin, トマトトーン – Tomato Tone).
ホルモン処理
ホルモンしょり
Horumon shori
Xử lý hormone (phun thuốc đậu quả)
Phổ biến ở Cà chua, Bí ngô, Dưa leo.
人工授粉
じんこうじゅふん
Jinkō jufun
Nhận phấn nhân tạo
Dùng bàn chổi, máy thổi phấn, ong (マルハナバチ – Maruhanabachi).
追肥
ついひ
Tsuhi
Bón đắp
Theo giai đoạn: 促成追肥, 肥大追肥.
中耕・除草
ちゅうこう・じょそう
Chūkō / Josō
Cày bừa/Đổm cỏ
Máy: 管理機 (kanriki – máy xới đất nhỏ).
防除
ぼうじょ
Bōjo
Phòng trừ (bệnh, hại, cỏ)
防除暦 (bōjoreki – lịch phòng trừ).
生育調査
せいいくちょうさ
Seiiku chōsa
Điều tra sinh trưởng
Đo chiều cao, số lá, đường kính thân, SPAD (độ xanh lá).
2.3. Giai đoạn Thu hoạch & Xử lý sau thu hoạch (収穫・収穫後処理)
Kanji
Hiragana
Romaji
Nghĩa tiếng Việt
Xu hướng 2026
収穫
しゅうかく
Shūkaku
Thu hoạch
収穫ロボット (Robot thu hoạch) bắt đầu triển khai thực tế (đặc biệt cà chua, dâu tây).
収穫適期
しゅうかくてきき
Shūkaku teki
Kỳ thu hoạch thích hợp
Xác định bằng độ Brix (糖度 – tōdo), độ cứng, màu sắc.
早採り・遅採り
はやどり・おそどり
Hayadori / Osodori
Thu hoạch sớm / Thu hoạch muộn
Tùy thị trường (出荷先 – shukkasaki).
選果
せんか
Senka
Chọn quả/Phân loại quả
選果機 (senkaki – máy chọn quả quang học/AI).
選別
せんべつ
Senbetsu
Phân loại (theo size, chất lượng)
規格外 (きかくがい – kikakugai: ngoài quy cách).
箱詰め・梱包
はこづめ・こんぽう
Hakozume / Konpō
Đóng hộp/Đóng gói
フィルム包装 (Bao bì phim), トレー包装 (Khay).
予冷
よれい
Yorei
Làm mát trước (Pre-cooling)
Giữ tươi quan trọng: 真空予冷 (shinkū yorei), 強制対流予冷.
鮮度保持
せんどほじ
Sendo hoji
Giữ tươi
Phim MA/MAP, gói ẩm, 1-MCP (SmartFresh).
出荷
しゅっか
Shukka
Xuất kho/Xuất hàng
出荷基準 (shukka kijun – tiêu chuẩn xuất hàng).
市場出荷・直売
いちばしゅっか・ちょくばい
Ichiba shukka / Chokubai
Xuất chợ/Bán trực tiếp
直売所 (chokubaijo), 産直 (sanchoku), EC trực tuyến.
PHẦN 3: BỆNH HẠI CỦ & PHÒNG TRỪ (病害虫・防除) – QUAN TRỌNG NHẤT
Đây là phần từ vựng dày đặc nhất, cần phân biệt rõ: Bệnh (病気 – Byōki) do nấm, vi khuẩn, virus; Hại충 (害虫 – Gaichū) là côn trùng; Cỏ (雑草 – Zassō).
3.1. Tên gọi chung & Phân loại
Từ Vựng Chuyên Ngành Nông Nghiệp Tiếng Nhật
Có thể bạn quan tâm: Từ Vựng Chuyên Ngành May Mặc Tiếng Nhật Toàn Diện Nhất 2026: Từ Cơ Bản Đến Nâng Cao, Bí Kíp Học Tập Hiệu Quả Cho Người Làm Việc Và Du Học Sinh
Kanji
Hiragana
Romaji
Nghĩa tiếng Việt
病害虫
びょうがいちゅう
Byōgaichū
Bệnh hại (chung)
病気
びょうき
Byōki
Bệnh (do vi sinh vật)
害虫
がいちゅう
Gaichū
Sâu bệnh/Hại충 (côn trùng)
天敵
てんてき
Tenteki
Thiên địch (sâu bénéfique)
益虫
えきちゅう
Ekichū
Côn trùng có ích (ongo, bọ rùa…)
雑草
ざっそう
Zassō
Cỏ dại/Cỏ hại
除草剤
じょそうざい
Josōzai
Thuốc diệt cỏ (Herbicide)
殺菌剤
さっきんざい
Sakkinnzai
Thuốc diệt nấm (Fungicide)
殺虫剤
さっちゅうざい
Satchūzai
Thuốc diệt côn trùng (Insecticide)
殺線虫剤
さっせんちゅうざい
Sassenchūzai
Thuốc diệt giun sán (Nematicide)
農薬
のうやく
Nōyaku
Thuốc bảo vệ thực vật (Tổng稱)
登録農薬
とうろくのうやく
Tōroku nōyaku
Thuốc đã đăng ký (合法)
適用作物
てきようさくもつ
Tekiyō sakumotsu
Cây trồng áp dụng (trên nhãn mác)
使用基準
しようきじゅん
Shiyō kijun
Tiêu chuẩn sử dụng (liều, lần, ngày an toàn)
収穫前日数
しゅうかくまえにっすう
Shūkaku mae nissū
Số ngày trước thu hoạch (PHI – Pre-harvest Interval)
総使用回数
そうしようかいすう
Sō shiyō kaisū
Tổng số lần cho phép dùng
耐性菌・耐性虫
たいせいきん・たいせいちゅう
Taiseikin / Taiseichū
Chủng kháng thuốc (Kháng thuốc)
ローテーション防除
ローテーションぼうじょ
Rōtēshon bōjo
Luân phiên thuốc (chống kháng thuốc) – Bắt buộc 2026.
IPM (総合的防除)
アイピーエム (そうごうてきぼうじょ)
Aipīemu (Sōgōteki bōjo)
Quản trị hại sinh tổng hợp (IPM)
3.2. Các bệnh phổ biến ở Nhật (病気 – Byōki) – Cần nhớ tên tiếng Nhật để đọc nhãn thuốc/sổ tay
Tên bệnh (Kanji)
Hiragana
Romaji
Cây trồng thường gặp
Tác nhân
灰色かび病
はいしょっかびびょう
Haishokkabi byō
Cà chua, Dâu, Hoa, Rau lá
Nấm Botrytis
うどんこ病
うどんこびょう
Udonko byō
Dưa lưới, Bí, Dâu, Rau cải
Nấm Erysiphales (Bột trắng)
べと病
べとびょう
Beto byō
Cà chua, Khoai tây, Hành, Rau lá
Nấm Phytophthora/Peronospora (Sương mù)
疫病
えきびょう
Ekibyō
Cà chua, Khoai tây, Tiêu, Dưa
Phytophthora infestans (Phytophthora)
青枯病
あおがれびょう
Aogare byō
Cà chua, Tiêu, Khoai tây, Hoa
Vi khuẩn Ralstonia (Uống rễ)
萎黄病
いおうびょう
Iō byō
Cà chua, Dưa, Hành
Nấm Fusarium (Uống rễ)
半身萎凋病
はんしんいちょうびょう
Hanshin ichō byō
Cà chua, Dưa
Nấm Fusarium/Verticillium (Một bên héo)
斑点病
はんてんびょう
Hanten byō
Lúa, Rau cải, Đậu
Nhiều loại nấm (Đốm lá)
紋枯病
もんがれびょう
Mongare byō
Lúa
Nấm Rhizoctonia (Đốm sọc)
白葉枯病
はくようこびょう
Hakuyōko byō
Lúa
Vi khuẩn Xanthomonas
モザイク病
モザイクびょう
Mozaiku byō
Cà chua, Dưa, Tiêu, Rau cải
Virus (Mosaic)
黄化葉巻病
おうかはまきびょう
Ōka hamaki byō
Cà chua, Đậu
Virus (TYLCV) – truyền bởi Bọ phấn.
3.3. Các sâu bệnh phổ biến (害虫 – Gaichū)
Tên sâu (Kanji)
Hiragana
Romaji
Tên khoa học / Tên phổ biến
Cây trồng
Đặc điểm nhận biết
アブラムシ
アブラムシ
Aburamushi
Bọ rệp (Aphid)
Hầu như tất cả
Nhỏ, xanh/đen, tiết dịch ngọt, truyền virus.
ハダニ
ハダニ
Hadani
Nhện đỏ (Spider mite)
Cà chua, Dâu, Dưa, Hoa
Rất nhỏ, bám mặt dưới lá, kết tổ, lá vàng sần.
コナジラミ
コナジラミ
Konajirami
Bọ phấn trắng (Whitefly)
Cà chua, Dưa, Hoa
Bay lượn khi rung cây, truyền virus vàng lá cuộn.
アザミウマ
アザミウマ
Azamiuma
Trips (Thrips)
Cà chua, Tiêu, Hoa, Hành
Nhỏ, dẹt, cắn xé lá, hoa, quả bị sần.
ヨトウムシ
ヨトウムシ
Yotōmushi
Sâu đêm/Spodoptera (Armyworm)
Rau lá, Cà chua, Đậu
Ăn lá ban đêm, ẩn ngày dưới đất.
ハスモンヨトウ
ハスモンヨトウ
Hasumon yotō
Sâu quân đoàn/Spodoptera frugiperda
Ngô, Cà chua, Rau
Xâm nhập mạnh 2020-2026, ăn mọi loại.
ネキリムシ
ネキリムシ
Nekirimushi
Sâu cắt gốc (Cutworm)
Mạ non, Rau
Cắn ngửa gốc cây non ban đêm.
ネコブセンチュウ
ネコブセンチュウ
Nekobu senchū
Giun u gốc (Root-knot nematode)
Cà chua, Dưa, Tiêu, Rau
Rễ bị u to, héo cây, giảm năng suất.
カメムシ
カメムシ
Kamemushi
Bọ xít (Stink bug)
Đậu, Lúa, Quả
Hôi, chích hút quả non bị biến dạng.
ウンカ
ウンカ
Unka
Sâu bạch phấn/Planthopper
Lúa
Bay nhảy, truyền virus dwarf (lùn già).
イネミズゾウムシ
イネミズゾウムシ
Inemizu zōmushi
Sâu nước lúa/Weevil
Lúa
Sâu ăn rễ, cây héo, dễ bị đổ.
3.4. Thuốc bảo vệ thực vật & Thiết bị phun (農薬・散布機械)
Kanji
Hiragana
Romaji
Nghĩa tiếng Việt
散布
さんぷ
Sanpu
Phun thuốc (Spray)
噴霧機
ふんむき
Funmuki
Máy phun áp lực (Máy phun đeo lưng, máy phun xe)
ドローン散布
ドローンさんぷ
Dorōn sanpu
Phun thuốc bằng Drone (Xu hướng chủ đạo 2026)
無人ヘリ
むじんヘリ
Mujin heri
Trực thăng không người lái (phun thuốc lúa)
スピードスプレーヤー (SS)
スピードスプレーヤー
Supīdo supureiyā
Máy phun tốc độ cao (cho vườn cây ăn quả)
噴口
ふんこう
Funkō
Vòi phun (Nozzle)
噴霧量
ふんむりょう
Funmuryō
Lượng phun (Lít/10a hoặc Lít/ha)
希釈倍率
きしゃくばいりつ
Kishaku bairitsu
Tỷ lệ pha loãng (Ví dụ: 1000倍 – 1000 lần)
薬液
やくえき
Yakueki
Dung dịch thuốc (đã pha)
展着剤
てんちゃくざい
Tenchakuzai
Chất dính/Phân tán/Ủng (Adjuvant/Spreader/Sticker) – Bắt buộc nhiều thuốc.
動力噴霧機
どうりょくふんむき
Dōryoku funmuki
Máy phun động lực (máy lớn, سحب bằng xe cày)
バッテリー噴霧器
バッテリーふんむき
Batterī funmuki
Máy phun pin (nhẹ, tiện, phổ biến 2026)
防護服
ぼうごふく
Bōgufuku
Áo phun thuốc/Đồ bảo hộ (PPE)
防毒マスク
ぼうどくマスク
Bōdoku masuku
Khẩu trang phòng độc (có lọc탄 – carbon filter)
ゴーグル
ゴーグル
Gōguru
Kính bảo hộ
ゴム手袋
ゴムてぶくろ
Gomu tebukuro
Găng tay cao su (nitrile khuyên dùng)
長靴
ながぐつ
Nagagutsu
Ủng cao su
PHẦN 4: CÁC LOẠI HÌNH CANH TÁC ĐẶC BIỆT & CÔNG NGHỆ MỚI 2026
PHẦN 5: HÀNH CHÍNH, CHỨNG NHẬN, AN TOÀN VỆ SINH THỰC PHẨM (行政・認証・安全)
Để làm nông nghiệp “chuẩn” tại Nhật Bản năm 2026, bạn buộc phải hiểu các từ sau:
5.1. Chứng nhận & Tiêu chuẩn (認証・基準)
Kanji
Hiragana
Romaji
Nghĩa tiếng Việt
Ghi chú 2026
JGAP (ジェイギャップ)
ジェイギャップ
Jeigyappu
Japan GAP (Chuẩn nông nghiệp Nhật)
Bắt buộc để bán cho siêu thị lớn, xuất khẩu. Có 3 module: Nông nghiệp, Chăn nuôi, Thủy sản.
ASIAGAP
アジアギャップ
Ajia gyappu
Asia GAP
Tương đương GlobalGAP, dùng cho xuất khẩu.
GLOBALG.A.P.
グローバルギャップ
Gurōbaru gyappu
GlobalGAP
Tiêu chuẩn quốc tế.
有機JAS (ゆうきジャス)
ゆうきジャス
Yūki Jasu
Organic JAS
Chỉ tiêu chuẩn “Hữu cơ” được pháp luật Nhật công nhận. Logo lá xanh.
特別栽培農産物
とくべつさいばいのうさんぶつ
Tokubetsu saibai nōsanbutsu
Nông sản canh tác đặc biệt (Giảm 50% thuốc/phân hóa học)
Được ghi trên bao bì: “減農薬・減化学肥料”.
エコファーマー
エコファーマー
Ekofāmā
Eco-Farmer (Nông dân thân thiện môi trường)
Được huyện/cấp tỉnh công nhận kế hoạch giảm tải môi trường.
GMP (ジーエムピー)
ジーエムピー
Jīemupī
Good Manufacturing Practice
Áp dụng cho xử lý sau thu hoạch, chế biến sơ cấp.
HACCP (ハサップ)
ハサップ
Hasappu
HACCP
Quản lý an toàn thực phẩm (Bắt buộc đối với chế biến, xuất khẩu).
産地パスポート
さんちパスポート
Sanchi pasupōto
“Hộ chiếu” sản địa
Hệ thống công khai thông tin canh tác (thuốc, phân, ngày tháng) lên web.
トレーサビリティ法
トレーサビリティほう
Torēsabiriti hō
Luật truy xuất nguồn gốc
Áp dụng cho Gạo, Râu, Rau quả một số loại.
5.2. An toàn lao động & Quản lý chất thải (労働安全・廃棄物)
Kanji
Hiragana
Romaji
Nghĩa tiếng Việt
労働安全衛生法
ろうどうあんぜんえいせいほう
Rōdō anzen eisei hō
Luật An toàn Vệ sinh lao động
リスクアセスメント
リスクアセスメント
Risuku asesumento
Đánh giá rủi ro (Risk Assessment) – Làm trước khi tác nghiệp.
KY活動 (危険予知活動)
ケーワイかつどう
Kēwai katsudō
Hoạt động KY (Kiken Yochi – Dự đoán nguy hiểm) – Hàng ngày buổi sáng.
熱中症対策
ねっちゅうしょうたいさく
Netchūshō taisaku
Đối phó say nắng/nhiệt (Rất quan trọng mùa hè 2026 nóng kỷ lục).
WBGT (暑さ指数)
ダブリュージーティー (あつさしすう)
Daburyūjītī (Atusa shisū)
Chỉ số nhiệt độ cầu thể (Heat Stress Index) – Dùng máy đo để quyết định nghỉ/lao động.
農業用廃棄物
のうぎょうようはいきぶつ
Nōgyōyō haikibutsu
Chất thải nông nghiệp (Màng mulch, ống tưới, bao thuốc, rơm rạ).
産業廃棄物
さんぎょうはいきぶつ
Sangyō haikibutsu
Chất thải công nghiệp (Phân loại nghiêm ngặt, giao cho đơn vị có phép xử lý).
使用済み農薬容器
しようずみのうやくようき
Shiyōzumi nōyaku yōki
Bao bì thuốc bảo vệ thực vật đã dùng (Phải rửa 3 lần, thủ tục thu hồi).
プラスチック資源循環法
プラスチックしげんじゅんかんほう
Purasuchikku shigen junkankhō
Luật tuần hoàn tài nguyên nhựa (Hiệu lực 2022, thi hành chặt 2026) – Giảm phát thải nhựa nông nghiệp.
PHẦN 6: MẸO HỌC TỪ VỰNG HIỆU QUẢ CHO NGƯỜI VIỆT NAM TẠI NHẬT (2026 UPDATE)
Với bối cảnh năm 2026, công nghệ dịch thuật (Google Lens, DeepL, ChatGPT Voice, Pocketalk) đã rất phát triển. Tuy nhiên, không thể phụ thuộc 100% vào máy khi làm việc trên ruộng, trong nhà kính bụi bẩn, mưa gió, hoặc khi sếp chỉ đạo nhanh “Kacchaku kakunin shite” (Kiểm tra bám rễ).
6.1. Phương pháp “Gắn nhãn thực vật” (Labeling Method)
Mua dây dán nhãn (ラベルシール) hoặc băng keo giấy (マスキングテープ).
Viết Kanji + Hiragana dán lên: Bình thuốc, vòi phun, máy cày, cửa nhà kính, container phân bón, cuộn dây ép, cuộn mulch.
Ví dụ: Dán lên bình thuốc: 殺菌剤 (さっきんざい) – Diệt nấm, 殺虫剤 (さっちゅうざい) – Diệt côn trùng, 展着剤 (てんちゃくざい) – Chất dính.
Hiệu quả: Học được từ vựng ngữ cảnh, nhớ lâu, tránh nhầm lẫn nguy hiểm.
Thay vì viết tay (khó tra cứu sau), hãy dùng App miễn phí/giá rẻ phổ biến 2026: AgriNote (アグリノート), VegeManager (ベジマネージャー), Farmnote (ファームノート), hoặc đơn giản là Google Sheets/Excel trên điện thoại.
Tạo các cột cố định bằng tiếng Nhật:
作業日 (Ngày làm)
圃場名 (Tên thửa ruộng/nhà kính)
作業内容 (Nội dung: 定植, 追肥, 防除, 収穫…)
使用資材 (Vật tư dùng: Phân bón tên gì, Thuốc tên gì, Liều lượng)
天候 (Thời tiết: 晴れ/雨/曇り – 気温)
メモ (Ghi chú: 病気発見, 機械故障…)
Việc nhập liệu hàng ngày buộc bạn phải gõ/tìm từ vựng -> Tự nhiên ghi nhớ chuyên ngành.
6.3. Học qua “Nhãn mác Thuốc & Phân bón” (ラベル・資材票)
Đây là “sách giáo khoa” tốt nhất và chính xác nhất.
Tập trung đọc hiểu 4 phần bắt buộc trên nhãn thuốc (農薬ラベル):
適用作物・適用病害虫 (Cây áp dụng / Bệnh sâu áp dụng) -> Học tên cây, tên bệnh sâu.
使用時期・使用回数 (Thời điểm dùng / Số lần dùng) -> Học: 収穫前日 (trước thu hoạch), 総回数 (tổng số lần).
Học cặp Động từ tạng / Động từ thụ động (他動詞・自動詞) thường dùng chỉ trạng thái thiết bị:
開く (Hiraku – Tự mở) vs 開ける (Akeru – Mở cái gì).
閉まる (Shimaru – Tự đóng) vs 閉める (Shimeru – Đóng cái gì).
つく (Tsuku – Bật/Đính) vs つける (Tsukeru – Bật/Gắn).
切れる (Kireru – Tắt/Đứt) vs 切る (Kiru – Tắt/Cắt).
6.5. Tham gia cộng đồng & Học từ “Sếp/Ông bà anh chị” (OJT – On the Job Training)
Nhật Bản nông nghiệp có văn hóa “Minarai” (見習い – Học việc/Theo học).
Đừng ngại hỏi: 「これ、日本語で何て言いますか？」 (Kore, Nihongo de nante iimasu ka?) – Cái này tiếng Nhật gọi là gì?
Ghi ngay vào điện thoại (App Note hoặc Voice Memo) -> Ôn lại tối.
Học thêm Hương ngữ (方言 – Hōgen) của địa phương (Ví dụ: Tohoku, Kyushu, Hokkaido) vì người già trên ruộng thường nói phương ngữ. Ví dụ: “いいだべ” (Ii dabe – Tốt đấy/Được rồi – phương ngữ Tohoku/Hokkaido).
PHẦN 7: DANH SÁCH TỪ VỰNG “CỨU TÌNH” THEO TỪNG TÌNH HUỐNG (QUICK REFERENCE 2026)
In trang này ra, dán tại bàn làm việc, kho thuốc, cabin máy cày.
7.1. Giao tiếp khẩn cấp / An toàn (Emergency / Safety)
Tiếng Nhật
Romaji
Tiếng Việt
Khi nào dùng
危ない！
Abunai!
Nguy hiểm! / Cuidado!
Cảnh báo ngay lập tức.
止めて！
Tomete!
Dừng lại!
Máy móc lỗi, người suýt tai nạn.
怪我人！
Keganin!
Có người bị thương!
Gọi cứu hộ.
消防車・救急車を呼んで！
Shōbōsha / Kyūkyūsha o yonde!
Gọi xe cứu hỏa / xe cứu thương!
Cháy, tai nạn nghiêm trọng.
農薬が目に入った
Nōyaku ga me ni haitta
Thuốc dính mắt.
Rửa mắt ngay, đi bệnh viện.
熱中症の疑い
Netchūshō no utagait
Nghĩ say nắng.
Nghỉ mát, uống nước ion, gọi cấp cứu.
避難して！
Hinan shite!
Tản đi / Di dời!
Sạt lở, bão, rò rỉ khí gas.
7.2. Hỏi đáp kỹ thuật hàng ngày (Daily Tech Talk)
Câu hỏi (Q)
Trả lời / Từ khóa nghe (A/Keywords)
今日の作業は何ですか？ (Kyō no sagyō wa nan desu ka?) – Hôm nay làm gì?
日射量 (Nissharyō) thường dùng MJ/m²/ngày hoặc W/m². PAR (Quang hợp hiệu dụng) dùng μmol.
PHẦN 8: XU HƯỚNG TỪ VỰNG MỚI NĂM 2026 (BUZZWORDS 2026)
Để bạn không bị “lỗi thời” khi đọc báo nông nghiệp Nhật (日本農業新聞 – Nihon Nōgyō Shinbun), tạp chí Nōgyō Sōken, hoặc tham gia hội thảo (セミナー – Semina).
Từ khóa 2026 (Kanji/Katakana)
Romaji
Nghĩa / Bối cảnh
カーボンファーミング
Kābon fāmingu
Carbon Farming (Nông nghiệp hấp thụ Carbon) – Bán tín chỉ carbon (J-Credit) thành thu nhập mới.
再生農業
Saisei nōgyō
Regenerative Agriculture (Nông nghiệp tái sinh) – Khôi phục đất, đa dạng sinh học, lưu carbon. Hot hơn “Hữu cơ”.
パーマカルチャー
Pāmakarachā
Permaculture (Văn hóa vĩnh cửu) – Thiết kế hệ thống bền vững.
アグリテック / AgriTech
Aguritekku
Công nghệ nông nghiệp (Startup, AI, Robot, Drone, Biotech).
スマート農業実証ほ場
Sumāto nōgyō jisshō hojō
Thửa ruộng demo nông nghiệp thông minh – Các tỉnh (県 – Ken) đang triển khai mô hình demo cho nông dân tham quan.
データ駆動型農業
Dēta kudōgata nōgyō
Data-driven Agriculture (Nông nghiệp dựa trên dữ liệu) – Quyết định dựa trên data cảm biến, không chỉ kinh nghiệm (勘と経験 – Kan to keiken).
食品ロス削減
Shokuhin rosusakugen
Giảm thất thoát thực phẩm – Tiêu chuẩn “Spec out” (規格外) được bán giá rẻ hoặc chế biến (Upcycling).
フードテック / FoodTech
Fūdotekku
Công nghệ thực phẩm (Thịt nuôi cấy, Protein thay thế, Bảo quản lâu).
農福連携
Nōfuku renkei
Liên kết Nông – Phúc – Nông dân thuê người khuyết tật, người già làm việc nhẹ (chỉng lá, bao quả, đóng hộp). Chính sách hỗ trợ mạnh 2026.
女性農業者・若手就農
Josei nōgyōsha / Wakate shūnō
Phụ nữ & Trẻ làm nông – Chính sách cho vay vốn, đất, đào tạo ưu tiên.
ミツバチ・マルハナバチ不足
Mitsubachi / Maruhanabachi fusoku
Thiếu ong mật / Ong đất – Do biến đổi khí hậu, thuốc diệt côn trùng. Cần 「受粉用昆虫」 (Jufun’yō konchū).
耐暑性品種
Taishosei hinshu
Giỏng chịu nóng – Yêu cầu bắt buộc cho vụ hè 2026 (nhiệt độ kỷ lục). Keywords: 「夏秋どり」 (Shūaki-dori – Thu hoạch thu/thu), 「高温着果」 (Kōon chakka – Đậu quả ở nhiệt độ cao).
病害虫発生予察情報
Byōgaichū hassei yosatsu jōhō
Dịch báo bệnh hại – Hệ thống AI dự báo (Ví dụ: Kusano Navi, AgriNote, e-Kakashi).
KẾT LUẬN: HÀNH TRÌNH CHINH PHỤC “TIẾNG NHẬT NÔNG NGHIỆP” NĂM 2026
Nắm vững từ vựng chuyên ngành nông nghiệp tiếng Nhật không phải là học vẹt danh sách từ. Đó là quá trình “Học – Làm – Sai – Sửa – Hỏi – Ghi – Nhớ” lặp đi lặp lại mỗi ngày trên thửa ruộng, trong nhà kính, tại kho bảo quản, trước máy tính nhập liệu nhật ký số.
Năm 2026 đánh dấu bước ngoặt: Số hóa (DX) và Xanh hóa (Carbon/Regenerative) trở thành tiêu chuẩn. Người lao động không chỉ cần “tay khéo” mà còn cần “đầu óc số” – đọc hiểu được biểu đồ cảm biến, thao tác app quản lý ruộng, hiểu được nhãn mác thuốc phân tiếng Nhật để tuân thủ GAP, và giao tiếp an toàn với đồng nghiệp, sếp Nhật.
Hãy biến bài viết này thành “Sách cẩm nang tra cứu” (辞書 – Jisho) bên cạnh bạn.
In ấn các bảng tra cứu nhanh (Phần 7).
Dán nhãn Kanji lên thiết bị, bình thuốc (Phần 6.1).
Bắt buộc ghi nhật ký canh tác bằng tiếng Nhật (Phần 6.2).
Mỗi tuần học 5-10 từ mới từ “Xu hướng 2026” (Phần 8).
Chúc bạn – những “chiến binh” nông nghiệp tại Nhật Bản – có một mùa vụ 2026 bội thu, an toàn, thu nhập cao và tiến bộ thần tốc trong tiếng Nhật!
頑張ってください！ (Ganbatte kudasai! – Cố gắng nhé!) 豊作を祈ります！ (Hōsaku o inorimasu! – Chúc bạn mùa vụ bội thu!)
