Kế toán là “ngôn ngữ chung” của kinh doanh, và khi làm việc trong môi trường Nhật Bản hoặc với các đối tác Nhật, việc nắm vững từ vựng kế toán tiếng Nhật không chỉ là yêu cầu bắt buộc mà còn là chìa khóa thăng tiến nghề nghiệp. Đến năm 2026, với xu hướng toàn cầu hóa và chuyển đổi số mạnh mẽ, các thuật ngữ kế toán cũng không ngừng cập nhật, đặc biệt là các từ vựng liên quan đến hóa đơn điện tử (電子帳簿保存法 – Denshi Chōbo Hozon-hō), hệ số tiêu dùng (消費税 – Shōhizei) và các chuẩn mực báo cáo tài chính quốc tế (IFRS).
Bài viết này sẽ tổng hợp đầy đủ, hệ thống và chi tiết nhất các từ vựng kế toán tiếng Nhật mới nhất năm 2026, được phân loại theo chủ đề, kèm theo Kanji, Hiragana, Romaji, nghĩa tiếng Việt và ví dụ ngữ cảnh thực tế để bạn học một lần nhớ trọn đời.
PHẦN 1: CÁC THUẬT NGỮ CƠ BẢN VÀ CHUNG (基本用語 – Kihon Yōgo)
Đây là nền tảng, bất kỳ ai học kế toán tiếng Nhật cũng phải “nhạc đầu” thuộc lòng nhóm từ này.
| Kanji | Hiragana | Romaji | Nghĩa tiếng Việt | Ghi chú / Ví dụ 2026 |
|---|---|---|---|---|
| 会計 | かいけい | Kaikei | Kế toán / Kiểm toán / Thanh toán | Từ rộng, bao gồm cả Managerial & Financial Accounting. |
| 経理 | けいり | Keiri | Kế toán (bộ phận/nghiệp vụ hàng ngày) | Thường dùng cho bộ phận: 経理部. |
| 簿記 | ぼき | Boki | Sổ sách / Kế toán sổ sách | Kỹ năng cốt lõi: 簿記検定 (Boki Kentei – Kỳ thi Kế toán Nhật). |
| 決算 | けっさん | Kessan | Quyết toán / Chốt sổ cuối kỳ | 決算書 (Báo cáo tài chính), 決算期 (Kỳ quyết toán). |
| 申告 | しんこく | Shinkoku | Khai thuế / Tờ khai | 確定申告 (Kakutei Shinkoku – Khai thuế thu nhập cá nhân/năm). |
| 監査 | かんさ | Kansa | Kiểm toán | 監査法人 (Công ty kiểm toán), 内部監査 (Kiểm toán nội bộ). |
| 資産 | しさん | Shisan | Tài sản | 流動資產 (Tài sản ngắn hạn), 固定資產 (Tài sản cố định). |
| 負債 | ふさい | Fusai | Nợ phải trả / Trách nhiệm | 流動負債 (Nợ ngắn hạn), 固定負債 (Nợ dài hạn). |
| 純資産 | じゅんしさん | Junshisan | Vốn chủ sở hữu / Tài sản ròng | 包括: 資本金, 剰余金. |
| 収益 | しゅうえき | Shūeki | Doanh thu / Thu nhập | Doanh thu từ hoạt động chính. |
| 費用 | ひよう | Hiyō | Chi phí / Chi tiêu | Chi phí sản xuất, chi phí bán hàng, chi phí quản lý. |
| 利益 | りえき | Rieki | Lợi nhuận | 営業利益 (Lợi nhuận hoạt động), 経常利益 (Lợi nhuận trước thuế), 当期純利益 (Lợi nhuận sau thuế). |
| 損益 | そんえき | Son’eki | Lỗ – Lãi | 損益計算書 (Báo cáo kết quả kinh doanh – P/L). |
| 貸借対照表 | たいしゃくたいしょうひょう | Taishaku Taishōhyō | Bảng cân đối kế toán (B/S) | Viết tắt: B/S (Balance Sheet). |
| 損益計算書 | そんえきけいさんしょ | Son’eki Keisansho | Báo cáo kết quả kinh doanh (P/L) | Viết tắt: P/L (Profit and Loss Statement). |
| キャッシュ・フロー計算書 | キャッシュ・フローけいさんしょ | Kyasshu Furō Keisansho | Báo cáo lưu chuyển tiền tệ (C/F) | Viết tắt: C/F. |
Mẹo học 2026: Hãy học theo cặp đối lập: 借方 vs 貸方, 資産 vs 負債, 収益 vs 費用. Nhật Bản dùng phương pháp ghi sổ nhật ký kép (複式簿記 – Fukushiki Boki), hiểu bản chất “Debit/Credit” là quan trọng nhất.
PHẦN 2: HỆ THỐNG TÀI KHOẢN KẾ TOÁN (勘定科目 – Kanjō Kamoku)
Năm 2026, các hệ thống ERP (SAP, Oracle, Works Applications, freee, Money Forward) phổ biến tại Nhật đều sử dụng mã tài khoản chuẩn (勘定科目コード). Việc nắm tên tiếng Nhật của các tài khoản giúp bạn thao tác phần mềm “nhanh như chớp”.
1. Tài sản (資産 – Shisan)
A. Tài sản ngắn hạn / Lưu động (流動資產 – Ryūdō Shisan)
| Kanji | Hiragana | Romaji | Nghĩa tiếng Việt |
|---|---|---|---|
| 現金 | げんきん | Genkin | Tiền mặt |
| 預金 | よきん | Yokin | Tiền gửi ngân hàng |
| 普通預金 | ふつうよきん | Futsū Yokin | Tiền gửi không kỳ hạn (TKC) |
| 当座預金 | とうざよきん | Tōza Yokin | Tiền gửi thanh toán (TKTT) |
| 受取手形 | うけとりてがた | Uketori Tegata | Phiếu thu / Trả tiền nhận được |
| 売掛金 | うりかけきん | Urikakekin | Phải thu khách hàng (Công nợ bán hàng) |
| 未収金 | みしゅうきん | Mishūkin | Thu khác / Chưa thu được (phi hoạt động chính) |
| 仮払金 | かりばらいきん | Karabaraikin | Tiền tạm ứng / Tạm chi |
| 前払費用 | まえばらいひよう | Maehara Hiyō | Chi phí trả trước (Bảo hiểm, thuê nhà…) |
| 商品 | しょうひん | Shōhin | Hàng hóa / Hàng bán buôn |
| 製品 | せいひん | Seihin | Thành phẩm (Sản xuất) |
| 仕掛品 | しかかりひん | Shikakarihin | Dở dang / Chi phí sản xuất dở dang |
| 原材料 | げんざいりょう | Genzairyō | Nguyên vật liệu chính |
| 貯蔵品 | ちょぞうひん | Chozōhin | Vật tư phụ gia / Hàng tồn kho khác |
| 前払金 | まえばらいきん | Maeharaikin | Tiền tạm ứng người bán (Tạm ứng nhà cung cấp) |
B. Tài sản cố định / Dài hạn (固定資產 – Kotei Shisan)
| Kanji | Hiragana | Romaji | Nghĩa tiếng Việt |
|---|---|---|---|
| 建物 | たてもの | Tatemono | Nhà xây dựng / Công trình |
| 機械装置 | きかいそうち | Kikai Sōchi | Máy móc, thiết bị |
| 車両運搬具 | しゃりょううんぱんぐ | Sharyō Unpangu | Phương tiện vận tải |
| 工具器具備品 | こうぐきぐびひん | Kōgu Kigu Bihin | Dụng cụ, thiết bị văn phòng |
| 土地 | とち | Tochi | Đất / Quyền sử dụng đất |
| 建設仮勘定 | けんせつかりかんじょう | Kensetsu Kari Kanjō | Xây dựng cơ bản dở dang (CIP) |
| 減価償却累計額 | げんかしょうきゃくるいけいがく | Genka Shōkyaku Ruikei Gaku | Giá trị khấu hao lũy kế (Tài sản đối lập) |
| ソフトウェア | ソフトウェア | Sofutowea | Phần mềm (Tài sản vô hình) |
| 借地権 | しゃくちけん | Shakuchiken | Quyền thuê đất |
| 電話加入権 | でんわかにゅうけん | Denwa Kanyūken | Quyền lắp điện thoại (Ít dùng năm 2026) |
| 投資有価証券 | とうしゆうかしょうけん | Tōshi Yūka Shōken | Đầu tư chứng khoán có giá trị |
| 関係会社株式 | かんけいがいしゃかぶしき | Kankeigaisha Kabushiki | Cổ phần công ty liên kết/con |
| 出資金 | しゅっしきん | Shusshikin | Vốn đầu tư / Góp vốn |
| 長期貸付金 | ちょうきかしつけきん | Chōki Kashitsukekin | Cho vay dài hạn |
| 差入保証金 | さしいれほしょうきん | Sashiire Hoshōkin | Tiền đặt cọc / Bảo chứng (Thuê nhà, điện…) |
| 繰延税金資産 | くりのべぜいきんしさん | Kurinobe Zeikin Shisan | Tài sản thuế hoãn lại (Deferred Tax Asset) |
2. Nợ phải trả / Trách nhiệm (負債 – Fusai)
Có thể bạn quan tâm: Từ Vựng Khám Bệnh Tiếng Nhật Toàn Tập 2026: Từ Đăng Ký, Triệu Chứng Đến Thanh Toán, Thuốc Mệnh Lệnh
A. Nợ ngắn hạn (流動負債 – Ryūdō Fusai)
| Kanji | Hiragana | Romaji | Nghĩa tiếng Việt |
|---|---|---|---|
| 支払手形 | しはらいてがた | Shiharai Tegata | Phiếu chi / Trả tiền phải trả |
| 買掛金 | かいかけきん | Kaikakekin | Phải trả người bán (Công nợ mua hàng) |
| 未払金 | みはらいきん | Miharaikin | Chi phí phải trả / Nợ khác (phi hoạt động chính) |
| 未払費用 | みはらいひよう | Mihara Hiyō | Chi phí chưa thanh toán (Lương, điện nước, lãi vay…) |
| 前受金 | まうけきん | Maukekin | Doanh thu nhận trước / Tạm ứng khách hàng |
| 預り金 | あずかりきん | Azukarikin | Tiền giữ hộ / Tạm thu (Thuế TNCN, BHXH nhân viên…) |
| 仮受金 | かりうけきん | Kariukekin | Tiền tạm thu / Tạm nhận |
| 短期借入金 | たんきかりいれきん | Tanki Kariirekin | Vay ngắn hạn / Vay tạm ứng ngân hàng |
| 一年以内返済予定長期借入金 | いちねんいないへんさいよていちょうきかりいれきん | Ichinen Inai Hensai Yotei Chōki Kariirekin | Dần nợ vay dài hạn đến hạn 1 năm |
| 賞与引当金 | しょうよひきあてきん | Shōyo Hikiatekin | Quỹ dự phòng tiền thưởng |
| 返品調整引当金 | へんぴんちょうせいひきあてきん | Henpin Chōsei Hikiatekin | Quỹ dự phòng hàng trả lại |
B. Nợ dài hạn (固定負債 – Kotei Fusai)
| Kanji | Hiragana | Romaji | Nghĩa tiếng Việt |
|---|---|---|---|
| 社債 | しゃさい | Shasai | Trái phiếu phát hành |
| 長期借入金 | ちょうきかりいれきん | Chōki Kariirekin | Vay dài hạn |
| 退職給付引当金 | たいしょっきゅうふひきあてきん | Taishokkyūfu Hikiatekin | Quỹ dự phòng phúc lợi nghỉ việc |
| 役員退職慰労引当金 | やくいんたいしょくいろうひきあてきん | Yakuin Taishoku Irō Hikiatekin | Quỹ dự phòng thôi việc giám đốc |
| 資産除去債務 | しさんじょきょさいむ | Shisan Jokyo Saimu | Trách nhiệm tháo dỡ tài sản (ROU Asset related) |
| 繰延税金負債 | くりのべぜいきんふさい | Kurinobe Zeikin Fusai | Nợ thuế hoãn lại (Deferred Tax Liability) |
3. Vốn chủ sở hữu (純資産 – Junshisan)
| Kanji | Hiragana | Romaji | Nghĩa tiếng Việt |
|---|---|---|---|
| 資本金 | しほんきん | Shihonkin | Vốn charter / Vốn điều lệ |
| 資本剰余金 | しほんじょうよきん | Shihon Jōyokin | Thặng dư vốn (Viên chênh lệch phát hành cổ phần) |
| 利益剰余金 | りえきじょうよきん | Rieki Jōyokin | Lợi nhuận sau thuế chưa phân phối (Retained Earnings) |
| 自己株式 | じこかぶしき | Jiko Kabushiki | Cổ phần thư quỹ (Treasury Stock) |
| 株主資本 | かぶぬししほん | Kabunushi Shihon | Vốn chủ sở hữu (Equity) |
| 評価・換算差額等 | ひょうか・かんさんさがくとう | Hyōka/Kansan Sagaku Tō | Chênh lệch đánh giá/đổi tiền tệ (OCI) |
| 新株予約権 | しんかぶよやくけん | Shinkabu Yoyakuken | Quyền mua cổ phần mới (Stock Options) |
4. Doanh thu & Thu nhập (収益 – Shūeki)
| Kanji | Hiragana | Romaji | Nghĩa tiếng Việt |
|---|---|---|---|
| 売上高 | うりあげだか | Uriage Daka | Doanh thu bán hàng / Doanh thu thuần |
| 売上原価 | うりあげげんか | Uriage Genka | Giá vốn hàng bán (COGS) |
| 売上総利益 | うりあげそうりえき | Uriage Sōrieki | Lợi nhuận gộp (Gross Profit) |
| 受取利息 | うけとりりそく | Uketori Risoku | Thu nhập lãi vay / lãi tiền gửi |
| 受取配当金 | うけとりはいとうきん | Uketori Haitōkin | Thu nhập cổ tức |
| 雑収入 | ざつしゅうにゅう | Zatsushūnyū | Thu nhập khác |
| 固定資産売却益 | こていしさんばいきゃくえき | Kotei Shisan Baikyaku Eki | Lãi bán tài sản cố định |
| 為替差益 | かわせさえき | Kawase Saeki | Lãi chênh lệch tỷ giá |
5. Chi phí & Chi tiêu (費用 – Hiyō) – Quan trọng cho P/L năm 2026
| Kanji | Hiragana | Romaji | Nghĩa tiếng Việt |
|---|---|---|---|
| 仕入高 | しいれだか | Shiire Daka | Giá vốn mua hàng (Bán buôn) |
| 材料費 | ざいりょうひ | Zairyōhi | Chi phí nguyên vật liệu (SX) |
| 労務費 | むむひ | Rōmuhi | Chi phí nhân công trực tiếp |
| 経費 | けいひ | Keihi | Chi phí chung / Chi phí quản lý, bán hàng |
| 給料手当 | きゅうりょうてあて | Kyūryō Teate | Lương, phụ cấp |
| 賞与 | しょうよ | Shōyo | Thưởng / Bonus |
| 法定福利費 | ほうていふくりひ | Hōtei Fukuri Hi | Chi phí bảo hiểm xã hội bắt buộc (Shakai Hoken) |
| 福利厚生費 | ふくりこうせいひ | Fukuri Kōsei Hi | Chi phí phúc lợi (Đi du lịch, tiệc, quà…) |
| 旅費交通費 | りひこうつうひ | Ryohi Kōtsūhi | Chi phí đi lại, xuất張 |
| 通信費 | つうしんひ | Tsūshinhi | Chi phí điện thoại, internet, bưu chính |
| 広告宣伝費 | こうこくせんでんひ | Kōkoku Senden Hi | Chi phí quảng cáo, marketing |
| 接待交際費 | せったいこうさいひ | Settai Kōsaihi | Chi phí tiếp khách, quan hệ công chúng |
| 消耗品費 | しょうもうひんひ | Shōmōhin Hi | Chi phí vật tư tiêu hao (Văn phòng phẩm…) |
| 修繕費 | しゅうぜんひ | Shūzenhi | Chi phí sửa chữa, bảo trì |
| 減価償却費 | げんかしょうきゃくひ | Genka Shōkyaku Hi | Chi phí khấu hao tài sản cố định |
| 支払利息 | しはらいりそく | Shiharai Risoku | Chi phí lãi vay |
| 支払手数料 | しはらいてすうりょう | Shiharai Tesūryō | Chi phí phí ngân hàng, phí giao dịch |
| 租税公課 | そぜいこうか | Sozei Kōka | Thuế, phí, lệ phí (Không phải thuế TNDN) |
| 法人税・住民税・事業税 | ほうじんぜい・じゅうみんぜい・じぎょうぜい | Hōjinzei/Jūminzei/Jigyōzei | Thuế TNDN, Thuế địa phương, Thuế kinh doanh |
| 繰延税金資産の取崩し | くりのべぜいきんしさんのとりくずし | Kurinobe Zeikin Shisan no Torikuzushi | Thu hồi tài sản thuế hoãn (Chi phí thuế điều chỉnh) |
PHẦN 3: QUY TRÌNH KẾ TOÁN HÀNG NGÀY & HÀNG THÁNG (業務フロー – Gyōmu Furō)
Năm 2026, quy trình “Paperless” (無紙化 – Shikaka) và “Remote Accounting” (リモート経理 – Rimōto Keiri) là chuẩn mực. Bạn cần biết tên tiếng Nhật của các chứng từ (証憑 – Shōhyō) và nghiệp vụ.
1. Chứng từ & Đơn hàng (証憑・伝票 – Shōhyō / Denpyō)
| Kanji | Hiragana | Romaji | Nghĩa tiếng Việt |
|---|---|---|---|
| 伝票 | でんぴょう | Denpyō | Chứng từ kế toán / Phiếu ghi sổ |
| 仕訳伝票 | しわけでんぴょう | Shiwake Denpyō | Phiếu ghi sổ nhật ký (Journal Voucher) |
| 振替伝票 | ふりかえでんぴょう | Furikae Denpyō | Phiếu chuyển khoản (Điều chỉnh nội bộ) |
| 現金出納帳 | げんきんすいとうちょう | Genkin Suichō | Sổ quỹ tiền mặt |
| 預金出納帳 | よきんすいとうちょう | Yokin Suichō | Sổ quỹ tiền gửi |
| 請求書 | せいきゅうしょ | Seikyūsho | Hóa đơn bán / Hóa đơn yêu cầu thanh toán |
| 見積書 | みつもりしょ | Mitsumorisho | Báo giá |
| 注文書 | ちゅうもんしょ | Chūmonsho | Đơn đặt hàng (Mua) |
| 注文請書 | ちゅうもんうけしょ | Chūmonukesho | Xác nhận đơn hàng (Bán) |
| 納品書 | のうひんしょ | Nōhinsho | Phiếu giao hàng / BB giao hàng |
| 検収書 | けんしゅうしょ | Kenshūsho | Biên bản nghiệm thu / Phiếu kiểm nhập |
| 領収書 | りょうしゅうしょ | Ryōshūsho | Biên lai / Phiếu thu |
| 支払明細書 | しはらいめいさいしょ | Shiharai Meisaisho | Bảng chi tiết thanh toán (Gửi NCC) |
| 振込依頼書 | ふりこみいらいしょ | Furikomi Iraisyo | Lệnh chuyển khoản / Đề nghị thanh toán |
| 源泉徴収票 | げんせんちょうしゅうひょう | Gensen Chōshūhyō | Chứng từ khấu trừ thuế tại nguồn (Cho nhân viên/NCC) |
2. Nghiệp vụ Mua – Bán – Kho (仕入・売上・在庫 – Shiire / Uriage / Zaiko)
| Kanji | Hiragana | Romaji | Nghĩa tiếng Việt |
|---|---|---|---|
| 発注 | はっちゅう | Hacchū | Đặt hàng (Mua) |
| 納品 | のうひん | Nōhin | Giao hàng |
| 検収 | けんしゅう | Kenshū | Kiểm nhập / Nghiệm thu |
| 仕入計上 | しいけいじょう | Shiire Keijō | Ghi nhận mua hàng / Nhập kho |
| 売上計上 | うりあげけいじょう | Uriage Keijō | Ghi nhận doanh thu / Xuất kho |
| 在庫管理 | ざいこかんり | Zaiko Kanri | Quản lý tồn kho |
| 棚卸 | たなおろし | Tanaoroshi | Kiểm kê hàng hóa (Quan trọng cuối năm 2026) |
| 棚卸資産 | たなおろししさん | Tanaoroshi Shisan | Hàng tồn kho (Inventory Asset) |
| 評価損 | ひょうかそん | Hyōka Son | Tổn thất giảm giá trị hàng tồn kho (Write-down) |
| 返品 | へんぴん | Henpin | Trả hàng / Hàng hoàn trả |
| 値引き | ねびき | Nebiki | Chiết khấu / Giảm giá bán |
| 割戻し | わりもどし | Warimodoshi | Hoàn lại / Chiết khấu cuối kỳ (Rebate) |
3. Nghiệp vụ Tiền tệ & Ngân hàng (資金繰り – Shikin Kururi)
Có thể bạn quan tâm: Từ Vựng Khách Sạn Tiếng Nhật Toàn Tập 2026: Từ Check-in Đến Check-out, Xử Lý Sự Cố Và Mẹo Giao Tiếp Chuẩn Nhật Bản
| Kanji | Hiragana | Romaji | Nghĩa tiếng Việt |
|---|---|---|---|
| 入金 | にゅうきん | Nyūkin | Thu tiền / Tiền vào |
| 出金 | しゅっきん | Shukkin | Chi tiền / Tiền ra |
| 振込 | ふりこみ | Furikomi | Chuyển khoản |
| 振替 | ふりかえ | Furikae | Chuyển khoản nội bộ / Điều chỉnh |
| 口座振替 | こうざふりかえ | Kōza Furikae | Trả tiền tự động (Auto debit) |
| 手形決済 | てがたけっさい | Tegata Kessai | Thanh toán bằng trái phiếu/phiếu thu |
| 為替予約 | かわせよやく | Kawase Yoyaku | Đặt trước tỷ giá (Forward contract) |
| 資金繰り表 | しきんくりひょう | Shikin Kururi Hyō | Bảng dự báo dòng tiền / Quỹ tiền mặt |
| 資金使途 | しきんしと | Shikin Shito | Mục đích sử dụng vốn |
PHẦN 4: KẾ TOÁN CHI PHÍ & KẾ TOÁN QUẢN TRỊ (管理会計 – Kanri Kaikei)
Xu hướng 2026: Các tập đoàn Nhật Bản đẩy mạnh KPI management (KPI管理), Amortization (減価償却) theo chuẩn IFRS, và Cost Planning (原価企画 – Genka Kikaku) từ giai đoạn thiết kế.
| Kanji | Hiragana | Romaji | Nghĩa tiếng Việt |
|---|---|---|---|
| 原価計算 | げんかけいさん | Genka Keisan | Tính giá thành / Kế toán chi phí |
| 標準原価 | ひょうじゅんげんか | Hyōjun Genka | Giá thành chuẩn (Standard Cost) |
| 実際原価 | じっさいげんか | Jissai Genka | Giá thành thực tế (Actual Cost) |
| 原価差異 | げんかさい | Genka Sai | Chênh lệch giá thành (Variance) |
| 材料費差異 | ざいりょうひさい | Zairyōhi Sai | Chênh lệch vật liệu (Price/Usage Variance) |
| 労務費差異 | ろうむひさい | Rōmuhi Sai | Chênh lệch nhân công (Rate/Efficiency Variance) |
| 製造間接費 | せいぞうかんせつひ | Seizō Kanetsu Hi | Chi phí sản xuất chung (MOH) |
| 配賦 | はいふ | Haifu | Phân bổ (Allocation) |
| 配賦基準 | はいふきじゅん | Haifu Kijun | Cơ sở phân bổ (Allocation Base – DLH, Machine Hour…) |
| 部門別採算 | ぶもんべつさいさん | Bumon Betsu Saisan | Kết quả kinh doanh theo bộ phận/Phân xưởng |
| 損益分岐点 | そんえきぶんきてん | Son’eki Bunkiten | Điểm hòa vốn (Break-even Point – BEP) |
| 限界利益 | げんかいりえき | Genkai Rieki | Biên độ đóng góp (Contribution Margin) |
| 固定費 | こていひ | Kotei Hi | Chi phí cố định |
| 変動費 | へんどうひ | Hendō Hi | Chi phí biến đổi |
| 直接費 | ちょくせつひ | Chokusetsu Hi | Chi phí trực tiếp |
| 間接費 | かんせつひ | Kansetsu Hi | Chi phí gián tiếp |
| 活動基準原価計算 | かつどうきじゅんげんかけいさん | Katsudō Kijun Genka Keisan | Kế toán chi phí theo hoạt động (ABC) |
| 目標原価 | もくひょうげんか | Mokuhyō Genka | Mục tiêu giá thành (Target Costing) |
| 原価企画 | げんかきかく | Genka Kikaku | Lập kế hoạch giá thành (Từ giai đoạn R&D) |
| 投資対効果 | とうしたいこうか | Tōshi Taikōka | Hiệu quả đầu tư (ROI) |
| 資本コスト | しほんコスト | Shihon Kosuto | Chi phí vốn (WACC) |
| EVA (経済的付加価値) | イーブイエー (けいざいてきふかかち) | Ī Bui Ē (Keizaiteki Fukakachi) | Giá trị gia tăng kinh tế (Economic Value Added) |
PHẦN 5: THUẾ & PHÁP LÝ (税務・法務 – Zeimu / Hōmu) – Cập nhật 2026
Năm 2026 là năm quan trọng với việc Hóa đơn điện tử (インボイス制度 – Inboisu Seido) đã bắt buộc từ 10/2023 và đang vận hành ổn định, cùng với Điện tử hóa chứng từ (電子帳簿保存法 – Denshi Chōbo Hozon-hō) bắt buộc hoàn toàn. Đây là “điểm số” quyết định trong phỏng vấn kế toán Nhật năm 2026.
1. Hệ thống Thuế (税金の種類 – Zeikin no Shurui)
| Kanji | Hiragana | Romaji | Nghĩa tiếng Việt |
|---|---|---|---|
| 消費税 | しょうひぜい | Shōhizei | Thuế tiêu dùng (VAT – 10% / 8% giảm nhẹ) |
| 法人税 | ほうじんぜい | Hōjinzei | Thuế thu nhập doanh nghiệp (CIT) |
| 地方法人税 | ちほうほうじんぜい | Chihō Hōjinzei | Thuế TNDN địa phương |
| 事業税 | じぎょうぜい | Jigyōzei | Thuế kinh doanh |
| 住民税 | じゅうみんぜい | Jūminzei | Thuế cư trú (Địa phương) |
| 源泉所得税 | げんせんしょとくぜい | Gensen Shotokuzei | Thuế TNCN khấu trừ tại nguồn |
| 印紙税 | いんしぜい | Inshizei | Thuế tem (Thuế tài liệu) |
| 固定資産税 | こていしさんぜい | Kotei Shisanzei | Thuế tài sản cố định (Đất, nhà, máy móc) |
| 償却資産税 | しょうきゃくしさんぜい | Shōkyaku Shisanzei | Thuế tài sản khấu hao (Độn phương tiện, máy móc) |
2. Chế độ Hóa đơn Điện tử (インボイス制度 – Inboisu Seido) – Từ khóa HOT 2026
| Kanji | Hiragana | Romaji | Nghĩa tiếng Việt |
|---|---|---|---|
| 適格請求書 | てきかくせいきゅうしょ | Tekikaku Seikyūsho | Hóa đơn hợp lệ / Hóa đơn điện tử chuẩn (Qualified Invoice) |
| 適格請求書発行事業者 | てきかくせいきゅうしょはっこうじぎょうしゃ | Tekikaku Seikyūsho Hakko Jigyōsha | Doanh nghiệp đăng ký phát hành hóa đơn hợp lệ |
| 登録番号 | とうろくばんごう | Tōroku Bangō | Số đăng ký (T-XXXXXXXXXX) |
| 仕入税額控除 | しいれぜいがくこうじょ | Shiire Zeigaku Kōjo | Khấu trừ thuế GTGT đầu vào (Input Tax Credit) |
| 区分記載請求書 | くぶんきさいせいきゅうしょ | Kubun Kisai Seikyūsho | Hóa đơn phân loại (Cũ, vẫn dùng được một số trường hợp) |
| 少額特例 | しょうがくとくれい | Shōgaku Tokurei | Đặc lệ số tiền nhỏ (Dưới 10.000 Yen) |
| 返還インボイス | へんかんインボイス | Henkan Inboisu | Hóa đơn điều chỉnh (Credit Note / Debit Note) |
| 免税事業者 | めんぜいじぎょうしゃ | Menzei Jigyōsha | Doanh nghiệp miễn thuế (Chưa đăng ký Inboisu) |
| 課税事業者 | かぜいじぎょうしゃ | Kazei Jigyōsha | Doanh nghiệp có nghĩa vụ nộp thuế |
3. Luật Lưu trữ Sổ sách Điện tử (電子帳簿保存法 – Denshi Chōbo Hozon-hō) – Bắt buộc 2026
| Kanji | Hiragana | Romaji | Nghĩa tiếng Việt |
|---|---|---|---|
| 電子帳簿保存 | でんしちょうぼほぞん | Denshi Chōbo Hozon | Lưu trữ sổ sách điện tử |
| スキャナ保存 | スキャナほぞん | Sukyana Hozon | Lưu trữ bằng cách scan (Scanner) |
| 電子取引 | でんしとりひき | Denshi Torihiki | Giao dịch điện tử (Email, EDI, Web) |
| 真実性 | しんじつせい | Shinjitsusei | Tính xác thực (Yêu cầu: Timestamp, Log sửa xóa) |
| 可視性 | かしせい | Kashisei | Tính khả thị (Tìm kiếm, hiển thị, in ấn được) |
| タイムスタンプ | タイムスタンプ | Taimu Sutanpu | Dấu thời gian (Timestamp) |
| 検索機能 | けんさくきのう | Kensaku Kinō | Chức năng tìm kiếm (Theo ngày, 금额, đối tác) |
| 優良な電子帳簿 | ゆうりょうなでんしちょうぼ | Yūryō na Denshi Chōbo | Sổ sách điện tử ưu tú (Được giảm phạt) |
| 猶予措置 | ゆうよそち | Yūyo Sochi | Biện pháp hoãn áp dụng (Đã hết hạn hầu như hoàn toàn năm 2026) |
4. Quy trình Chốt sổ & Báo cáo (決算・申告 – Kessan / Shinkoku)
Có thể bạn quan tâm: Từ Vựng IT Tiếng Nhật 2026: Bộ Sưu Tập Toàn Diện, Phân Loại Chi Tiết & Phương Pháp Học Hiệu Quả Nhất Năm Nay
| Kanji | Hiragana | Romaji | Nghĩa tiếng Việt |
|---|---|---|---|
| 月次決算 | げつじけっさん | Getsuji Kessan | Chốt sổ hàng tháng (Monthly Closing) |
| 四半期決算 | しはんきけっさん | Shihanki Kessan | Chốt sổ quý (Quarterly Closing) |
| 本決算 | ほんけっさん | Hon Kessan | Chốt sổ cuối năm (Year-end Closing) |
| 締め切り | しめきり | Shimekiri | Chốt kỳ / Deadline nhập liệu |
| 仕訳入力 | しわけにゅうりょく | Shiwake Nyūryoku | Nhập chứng từ / Ghi sổ |
| 勘定照合 | かんじょうしょうごう | Kanjō Shōgō | Đối chiếu tài khoản (Reconciliation) |
| 残高確認書 | ざんだかかくにんしょ | Zandaka Kakuninsho | Thư xác nhận số dư (Confirmation Letter) |
| 決算整理仕訳 | けっさんせいりしわけ | Kessan Seiri Shiwake | Chứng từ điều chỉnh cuối kỳ (Adjusting Entries) |
| 棚卸減耗損 | たなおろしげんもうそん | Tanaoroshi Genmō Son | Hao hụt, tổn thất khi kiểm kê |
| 貸倒引当金計上 | かしだおれひきあてきんけいじょう | Kashidaore Hikiatekin Keijō | Trích lập dự phòng nợ xấu |
| 減価償却計上 | げんかしょうきゃくけいじょう | Genka Shōkyaku Keijō | Trích khấu hao |
| 繰延べ・前払い計上 | くりのべ・まえばらいけいじょう | Kurinobe/Maehara Keijō | Ghi nhận tiền chi/trả trước, thu trước |
| 税効果会計 | ぜいこうかかいけい | Zeikōka Kaikei | Kế toán hiệu ứng thuế (Tax Effect Accounting) |
| 開示 | かいじ | Kaiji | Công bố / Trình bày (Disclosure) |
| 有価証券報告書 | ゆうかしょうけんほうこくしょ | Yūka Shōken Hōkokusho | Báo cáo chứng khoán (Yếu tố 10-K của Nhật) |
| 四半期報告書 | しはんきほうこくしょ | Shihanki Hōkokusho | Báo cáo quý |
| 内部統制報告書 | ないぶとうせいほうこくしょ | Naibu Tōsei Hōkokusho | Báo cáo kiểm soát nội bộ (J-SOX) |
PHẦN 6: TỪ VỰNG CHUYÊN SÂU & XU HƯỚNG MỚI 2026 (先端・トレンド)
1. IFRS & Chuyển đổi Quốc tế (IFRS・国際会計基準)
Nhiều tập đoàn lớn Nhật (Toyota, Sony, SoftBank…) đã áp dụng IFRS. Năm 2026, kiến thức song song J-GAAP (日本基準) và IFRS là lợi thế lớn.
| Kanji / English | Hiragana / Katakana | Romaji | Nghĩa tiếng Việt |
|---|---|---|---|
| IFRS | アイエフアールエス | Aiefuāruesu | Chuẩn mực Kế toán Quốc tế |
| 日本基準 | にほんきじゅん | Nihon Kijun | Chuẩn mực Kế toán Nhật (J-GAAP) |
| 連結決算 | れんけつけっさん | Renketsu Kessan | Quyết toán hợp nhất (Consolidation) |
| 持分法 | もちぶんほう | Mochibunhō | Phương pháp quyền (Equity Method) |
| のれん | のれん | Noren | Goodwill (Danh tiếng) |
| 減損 | げんそん | Genson | Giảm giá trị tài sản (Impairment Loss) |
| 使用権資産 | しようけんしさん | Shiyōken Shisan | Tài sản quyền sử dụng (Right-of-Use Asset – IFRS 16) |
| リース負債 | リースふさい | Rīsu Fusai | Nợ thuê tài chính (Lease Liability – IFRS 16) |
| 収益認識 | しゅうえきにんしき | Shūeki Ninshiki | Nhận biết doanh thu (Revenue Recognition – IFRS 15) |
| 履行義務 | りっこうぎむ | Rikkō Gimu | Nghĩa vụ thực hiện (Performance Obligation) |
| 取引価格 | とりひきかかく | Torihiki Kakaku | Giá giao dịch (Transaction Price) |
| その他の包括利益 | そのたのほうかつりえき | Sono-ta no Hōkatsu Rieki | Thu nhập toàn diện khác (OCI) |
| 包括利益計算書 | ほうかつりえきけいさんしょ | Hōkatsu Rieki Keisansho | Báo cáo kết quả kinh doanh toàn diện |
2. DX (Digital Transformation) & AI trong Kế toán (DX・AI経理)
Năm 2026, “Kế toán thủ công” gần như tuyệt chủng. Bạn phải biết nói được với IT và Vendor.
| Kanji / English | Katakana | Romaji | Nghĩa tiếng Việt |
|---|---|---|---|
| DX (Digital Transformation) | ディーエックス | Dī Ekkusu | Chuyển đổi số |
| RPA (Robotic Process Automation) | アールピーエー | Āru Pī Ē | Tự động hóa quy trình bằng Robot phần mềm |
| OCR (Optical Character Recognition) | オーシーアール | Ō Shī Āru | Nhận diện ký tự quang học (Đọc hóa đơn, chứng từ) |
| AI-OCR | エーアイオーシーアール | Ē Ai Ō Shī Āru | OCR kết hợp AI (Đọc chính xác hơn, hiểu layout) |
| クラウド会計 | クラウドかいけい | Kuraudo Kaikei | Kế toán đám mây (freee, Money Forward, PCA Cloud, YAYOI) |
| API連携 | エーピーアイれんけい | Ē Pī Ai Renkei | Kết nối API (Tự động lấy dữ liệu ngân hàng, POS, EC) |
| 仕訳自動化 | しわけじどうか | Shiwake Jidōka | Tự động ghi sổ (Auto Journal Entry) |
| 経費精算システム | けいひせいさんシステム | Keihi Seisan Shisutemu | Hệ thống thanh toán chi phí (Concur, Rakuraku Seisan, Bakrak) |
| 電子契約 | でんしけいやく | Denshi Keiyaku | Hợp đồng điện tử (CloudSign, DocuSign, GMO Sign) |
| ブロックチェーン | ブロックチェーン | Burokku Chēn | Blockchain (Kiểm toán, truy xuất nguồn gốc) |
| 継続的モニタリング | けいぞくてきモニタリング | Keizokuteki Monitaringu | Giám sát liên tục (Continuous Monitoring / Auditing) |
3. ESG & Báo cáo Bền vững (ESG・サステナビリティ)
Xu hướng bắt buộc đối với công ty niêm yết (Prime Market) năm 2026.
| Kanji | Hiragana | Romaji | Nghĩa tiếng Việt |
|---|---|---|---|
| ESG | イーエスジー | Ī Esu Jī | Môi trường – Xã hội – Quản trị |
| サステナビリティ | サステナビリティ | Sasutenabiriti | Bền vững / Sustainability |
| 統合報告書 | とうごうほうこくしょ | Tōgō Hōkokusho | Báo cáo tích hợp (Integrated Report) |
| TCFD | ティーシーエフディー | Tī Shī Efū Dī | Hội đồng báo cáo tài chính liên quan khí hậu |
| スコープ1・2・3 | スコープワン・ツー・スリー | Sukōpu Wan / Tsū / Surī | Phát thải phạm vi 1, 2, 3 (GHG Protocol) |
| カーボンニュートラル | カーボンニュートラル | Kābon Nyūtoraru | Trung hòa Carbon (Carbon Neutral) |
| 人的資本経営 | じんてきしほんけいえい | Jinteki Shihon Keiei | Quản trị vốn nhân lực (Human Capital Management) |
| ダイバーシティ&インクルージョン | ダイバーシティアンドインクルージョン | Daibāsiti Ando Inkuruujon | Đa dạng & Hòa nhập (D&I) |
PHẦN 7: CẤU TRÚC CÂU GIAO TIẾP THỰC TẾ TRONG MÔI TRƯỜNG NHẬT (ビジネス日本語)
Học từ vựng đơn lẻ chưa đủ, bạn cần biết dùng trong câu. Dưới đây là các mẫu câu “chuẩn mực” năm 2026.
1. Hỏi/Hoàn thành công việc hàng ngày
Có thể bạn quan tâm: Từ Vựng IT Comtor Tiếng Nhật 2026: Bộ Từ Điển Chuẩn Nhật Bản, Phân Loại Theo Chuyên Môn & Mẹo Học Hiệu Quả
- 「今月の締め切りは何日ですか？」 (Kongetsu no shimekiri wa nan-nichi desu ka?) -> Hạn chót chốt sổ tháng này là ngày mấy?
- 「仕訳の入力は終わりましたか？」 (Shiwake no nyūryoku wa owarimashita ka?) -> Đã nhập xong chứng từ chưa?
- 「この経費はどの勘定科目で落ちますか？」 (Kono keihi wa dono kanjō kamoku de ochimasu ka?) -> Chi phí này ghi vào tài khoản nào? (“Ochimasu” = ghi vào bên có/ghi nhận chi phí).
- 「振込依頼書を承認してください。」 (Furikomi iraisyo o shōnin shite kudasai.) -> Vui lòng duyệt lệnh thanh toán.
2. Đối chiếu & Kiểm tra (照合・チェック)
- 「銀行残高と帳簿残高を照合してください。」 (Ginkō zandaka to chōbo zandaka o shōgō shite kudasai.) -> Vui lòng đối chiếu số dư ngân hàng và số dư sổ sách.
- 「貸借が合わないので、差額の原因を調べてください。」 (Taishaku ga awanai node, sagaku no gen’in o shirabete kudasai.) -> Đối chiếu không khớp (Debit/Credit không bằng nhau), hãy điều tra nguyên nhân chênh lệch.
- 「未払費用の計上漏れがないか確認して。」 (Mihara hiyō no keijō more ga nai ka kakunin shite.) -> Kiểm tra xem có bị漏 ghi (quên ghi) chi phí phải trả không.
3. Làm việc với Thuế & Hóa đơn điện tử (インボイス・電子帳簿)
- 「この請求書は適格請求書の要件を満たしていますか？」 (Kono seikyūsho wa tekikaku seikyūsho no yōken o mitashite imasu ka?) -> Hóa đơn này có đáp ứng 요건 của Hóa đơn hợp lệ (Inboisu) không?
- 「登録番号（T番号）が記載されていません。」 (Tōroku bangō (T-bangō) ga kisai sarete imasen.) -> Chưa ghi số đăng ký (Số T).
- 「電子取引のデータはタイムスタンプ付きで保存してください。」 (Denshi torihiki no dēta wa taimu sutanpu tsuki de hozon shite kudasai.) -> Dữ liệu giao dịch điện tử vui lòng lưu kèm timestamp.
- 「スキャナ保存の要件（真実性・可視性）をクリアしていますか？」 (Sukyana hozon no yōken (shinjitsusei/kashisei) o kuriā shite imasu ka?) -> Có đáp ứng yêu cầu lưu trữ scan (Tính xác thực, Khả thị) không?
4. Báo cáo & Phân tích (報告・分析)
- 「今期の営業利益は前年比〇〇％増です。」 (Konki no eigyō rieki wa zennen-hi ○○% zō desu.) -> Lợi nhuận hoạt động kỳ này tăng XX% so với cùng kỳ năm trước.
- 「原価率が悪化している要因は材料費の高騰です。」 (Genka-ritsu gaakka shite iru yōin wa zairyōhi no kōtō desu.) -> Nguyên nhân tỷ suất giá thành xấu đi là do nguyên vật liệu tăng giá.
- 「キャッシュフローがタイトなので、入金サイトを短縮したい。」 (Kyasshu furō ga taito na node, nyūkin saito o tanku shitai.) -> Dòng tiền chặt, muốn rút ngắn kỳ thu tiền (Collection period).
- 「来期の予算編成に向けて、部門別損益を出してください。」 (Raiki no yosan hensei ni mukete, bumon betsu son’eki o dashite kudasai.) -> Để lập ngân sách kỳ tới, vui lòng xuất báo cáo Lãi/Lỗ theo bộ phận.
5. Họp chốt sổ / Họp quản trị (決算会議・経営会議)
- 「決算整理仕訳のスケジュールを共有します。」 (Kessan seiri shiwake no sukejūru o kyōyū shimasu.) -> Chia sẻ lịch trình chứng từ điều chỉnh cuối kỳ.
- 「監査法人の質問事項に回答する資料を準備して。」 (Kansa hōjin no shitsumon jikō ni kaitō suru shiryō o junbi shite.) -> Chuẩn bị tư liệu trả lời câu hỏi của công ty kiểm toán.
- 「開示資料の数値合わせをお願いします。」 (Kaiji shiryō no sūchi awase o onegai shimasu.) -> Vui lòng đối soát số liệu tài liệu công bố (Disclosure).
PHẦN 8: LỘ TRÌNH HỌC TỪ VỰNG KẾ TOÁN TIẾNG NHẬT HIỆU QUẢ NHẤT NĂM 2026
Với lượng từ vựng khổng lồ trên, bạn không thể học vẹt. Dưới đây là phương pháp Input + Output được các Senior Accountant tại Nhật khuyên dùng năm 2026:
Bước 1: Xây dựng “Từ điển cá nhân” trên Notion/Excel/Anki (Tuần 1-2)
- Phân loại theo Module: B/S, P/L, Tax, Closing, Software, IFRS.
- Cột bắt buộc: Kanji | Hiragana | Romaji | Việt | Ví dụ câu thực tế | Link tham chiếu (Link web J-GAAP/IFRS/NTT).
- Mẹo: Đối với Kanji khó (như 減価償却, 棚卸, 引当金), hãy viết tay 5 lần để nhớ nét bút (Kakijun), giúp nhận diện nhanh trên màn hình phần mềm.
Bước 2: Học theo “Quy trình nghiệp vụ” chứ không học theo từ điển (Tuần 3-6)
- Học theo luồng: Mua hàng (発注→検収→支払) -> Bán hàng (受注→売上→入金) -> Tiền tệ (資金繰り) -> Chốt sổ (決算整理) -> Thuế (申告).
- Mỗi tuần học 1 luồng. Xem video YouTube kênh: “税理士YouTuber / ヒロ税理士 / 会計フリーランス” (Tìm từ khóa: 経理 実務, 決算 流れ, インボイス 実務).
Bước 3: “Đổ” thực tế vào phần mềm Kế toán Nhật (Tuần 7-10)
- Tải bản dùng thử freee (フリー), Money Forward Cloud (マネーフォワード クラウド), YAYOI (弥生会計), PCA Cloud.
- Thực hành: Nhập hóa đơn (OCR), Đối chiếu ngân hàng (API), Tạo B/S P/L, Xuất file cho thuế lý.
- Quan trọng 2026: Thực hành luồng インボイス制度 (Inboisu) và 電子帳簿保存法 (Denshi Chōbo) trên phần mềm. Đây là kỹ năng “Hard Skill” được tuyển dụng quan tâm nhất.
Bước 4: Ôn thi 簿記検定 (Boki Kentei) – Kỳ thi Kế toán Nhật
- Mục tiêu: 日商簿記2級 (Nikkei Boki 2-kyū). Đây là “vé vào cửa” bắt buộc cho vị trí Keiri (Kế toán) tại Nhật.
- Nếu đã có 2-kyū: Học 1-kyū (Chuẩn bị cho CPA/Kiểm toán) hoặc 建設業経理士 (Kensetsugyō Keirishi – Kế toán Xây dựng) nếu làm ngành xây dựng.
Bước 5: Output bằng Tiếng Nhật (Luôn luôn)
- Viết 日報 (Nhật báo công việc) bằng tiếng Nhật.
- Tham gia group Facebook/Zalo/Slack: “Kế toán làm việc tại Nhật Bản”, “Keiri Vietnam in Japan”. Đặt câu hỏi, trả lời bằng tiếng Nhật.
- Shadowing: Nghe video giải thích kế toán -> Lặp lại to (Shadowing) để luyện phản xạ từ vựng.
PHẦN 9: TÀI LIỆU THAM KHẢO UY TÍN NĂM 2026 (信頼できる情報源)
Để cập nhật thông tin chính xác nhất (Luật thuế thay đổi hàng năm), hãy bookmark các trang sau:
- 国税庁 (Kokuzeichō – Cục Thuế Quốc gia): Trang chính thức nhất về luật thuế, biểu mẫu, hướng dẫn Inboisu, Denshi Chōbo.
- URL:
https://www.nta.go.jp/
- URL:
- 金融庁 (Kinchō – Cơ quan Tài chính): Chuẩn mực kế toán, IFRS, J-SOX, Disclosure.
- URL:
https://www.fsa.go.jp/
- URL:
- 日本商工会議所 (Nikkei Shōkō Kaigisho – Hội Thương công nghiệp Nhật): Thông tin kỳ thi Boki Kentei, sách giáo khoa chuẩn.
- URL:
https://www.nikkoken.or.jp/
- URL:
- ASBJ (会計基準委員会 – Ủy ban Chuẩn mực Kế toán): Bản văn chuẩn mực J-GAAP mới nhất.
- URL:
https://www.asb.or.jp/
- URL:
- Phần mềm Kế toán đám mây lớn (Freee, MF Cloud, YAYOI): Blog của họ cập nhật rất nhanh về thực thi luật pháp (Inboisu, Điện tử hóa, Cải cách thuế 2024-2025-2026).
- Tìm kiếm:
freee インボイス 対応,マネーフォワード 電子帳簿保存法 2026.
- Tìm kiếm:
KẾT LUẬN: NĂM 2026 – NĂM CỦA “KẾ TOÁN SỐ” VÀ “CHUYÊN MÔN HÓA”
Việc học từ vựng kế toán tiếng Nhật năm 2026 không chỉ là học thuộc lòng Kanji. Đó là quá trình hiểu bản chất nghiệp vụ (業務フロー), nắm luật pháp mới (インボイス、電子帳簿保存法、IFRS) và thao tác thành thạo Công nghệ (Cloud, AI-OCR, RPA).
Hãy biến danh sách từ vựng khổng lồ này thành “vũ khí” của bạn. Mỗi từ vựng bạn nhớ là một bước tiến gần hơn với vị trí Senior Accountant (主任・係長), Accounting Manager (課長), hay CFO trong môi trường chuyên nghiệp Nhật Bản.
Hành động ngay hôm nay: Mở Excel/Notion -> Tạo file “My Japanese Accounting Dictionary 2026” -> Bắt đầu điền từ Phần 1 & 2. Kiên trì 30 phút/ngày, sau 3 tháng bạn sẽ ngạc nhiên về sự tiến bộ.
Chúc bạn chinh phục đỉnh cao nghề nghiệp kế toán tại Nhật Bản năm 2026! Ganbatte! (頑張って！)